Een paar weken geleden voorzichtig begonnen met het spitten van de moestuin. Elke keer een uurtje, het gaat niet snel maar ik kom er wel De helft is nu gespit. Deze week wordt het echter niets. Veel te koud!!!

Binnen ben ik ook al begonnen. Voor het eerst probeer ik zelf mijn vroege slaplanten te kweken. Ik heb gelezen dat je ze vroeg moet zaaien en dan koel op moet kweken, en dat kan gelukkig in onze logeerkamer en de schuur. Op 18 januari heb ik twee soorten sla gezaaid: Hilde en krulsla en bij 15 graden gezet. Sinds een paar dagen staan ze bij 10 graden, en ze zien er zo uit.

De kropsla is wat sprieterig maar de krulsla zijn mooie plantjes. Als het volgende week wat minder koud is gaan ze naar de (onverwarmde) kas en met een beetje geluk kunnen ze eind maart/begin april naar buiten (onder gaatjesplastic ofzo).

In de kas staan ook de bloemkool en spitskool te overwinteren (de 'weeuwen'). Ze zijn eind januari verpot in potgrond en ze groeien nu hard, ondanks de kou. Ik ga ze binnenkort afharden. Vorig jaar gingen de planten half maart de tuin in, dat zou nu ook moeten lukken.

Omdat het stuk waar de uien moeten komen nog niet gespit is, heb ik alvast wat sjalotten in potjes gezet om te wortelen.

Die gaan de tuin in zodra het kan. De allervroegste tuinbonen kiemen in de kas en ook de Lathyrus begint.

Tot slot heb ik vandaag wat Canna's opgepot en bij 17 graden gezet. Ze liepen tot mijn verrassing al uit (ook al staan ze in de koude en donkere schuur). Ook al is buiten alles grauw en blaast er een ijskoude wind; met de Canna's heb ik toch een beetje zomer binnengehaald (je moet 't willen zien he )

Gisteren dus de laatste boerenkool geoogst (volgend jaar meer zetten) en ook de pastinaken uit de grond gehaald. Het was het eerste jaar dat ik pastinaken teelde, en het was dan ook een verrassing wat er uit de grond zou komen. Hieronder een selectie:

De meest rechtse pastinaak is een monster van 2,5 kilo Hij zien er ook monsterlijk uit, maar het bruin is alleen oppervlakkig. Ik hoefde maar weinig weg te snijden.

De vier rechter pastinaken zijn gezaaid op 26 maart, na ze binnen voorgekiemd te hebben op vochtig keukenpapier. (Pastinaken kiemen moeilijk, door ze voor te laten kiemen weet je zeker dat ze kiemkrachtig zijn en kun je de sterkste selecteren. Zodra het kiempje te zien is buiten uitplanten). De twee linker pastinaken zijn gezaaid (na voorkiemen) op 15 juli. Dat was al vrij laat, en het was dan ook een 'kijken wat het wordt'-poging.

Mijn conclusie: de pastinaken volgend jaar eind april zaaien (want een aantal was echt veel te groot) en nog een tweede zaai begin juli (want dat levert een goede maat op om als bijgerecht te dienen).

Op de tuin staat nog prei, boerenkool, spruiten, pastinaken, snijbiet en purple sprouting broccoli.

En we eten nog steeds elke dag uit de tuin. Dat lijkt saai, maar het is verrassend hoeveel verschillende gerechten je met die wintergroenten kunt maken De wintergroenten vullen we aan met wat er in de vriezer zit en wat er in de schuur ligt (uien, rode kool, pompoenen). We hebben sinds juni amper groente gekocht, en dat voelt toch wel heel goed

Het meest gevoelige gewas op de tuin zijn de pompoenen. Het blad is wel wat bevroren (de donkergroene delen) maar het viel mee. Omdat het de hele week vrij koud wordt 's nachts heb ik de pompoenen geoogst. Het zou jammer zijn als ze zouden bevriezen. Ik dacht een 10-15 pompoenen te krijgen, maar terwijl ik me door het woud van stengels en blad worstelde kwamen er steeds meer tevoorschijn. Ruim 30 pompoenen, van 3 planten. Ik had geen idee dat de butternut pompoenen zo'n goede opbrengst zouden geven. Dat wordt pompoenrecepten zoeken!

Naast de preien,boerenkool, pastinaken en spruiten zijn er ook nog wat courgettes.

De spruitenplanten zijn wel aangevallen door houtduiven

(let ook op de uitwerpselen - het lijken wel megaduiven!) dus ik heb nu een ingewikkelde constructie van gebogen electriciteitsbuizen en roodwit lint gemaakt. Niet mooi, hopelijk wel effectief.

De late zaaisels van rucola en mizuna (gezaaid 20 augustus) doen het ook goed. Bijna klaar om te eten!

De veldsla die op dezelfde dag gezaaid is is niet opgekomen.

De rode kool plantjes die ik van één van de buurmannen kreeg doen het veel beter dan de planten die ik zelf gezaaid had (eerder dit jaar). Die zijn ten onder gegaan aan knolvoet en hadden minikooltjes. Deze planten zien er goed uit en hebben nu kleine kooltjes (en staan toch maar 3 m van de plek van de andere kolen, op het kolenveldje).

De andijvie (van de andere buurman gekregen) groeit niet hard meer. Zou dat nog wat worden deze herfst, of was ik daar echt te laat mee?

Helaas had ik maar een uurtje op de tuin. Het was zulk lekker weer en er is nog genoeg te doen. Mijn handen jeukten! Ik zal eens kijken of ik deze week een middagje vrij kan nemen, grote schoonmaak houden

Hoewel het een stuk rustiger is op de tuin, is er nog voldoende te doen. Allereerst alle koolbladeren die op de grond lagen weggehaald en afgevoerd. Er lijken wat bladvlekken op te zitten (schimmelziekte), dus ik composteer ze maar niet. Ook twee koolstronken weggehaald. Omdat er knolvoet in de grond zit, doe ik die ook niet in de compostbak. En verder veel gewied......

Ik zag dat vanuit het centrale pad kweek de tuin in komt zetten. Oei! Hier moet ik alert op blijven. De stenen en het gaas zijn tegen de konijnen. Hierdoor is het wel extra lastig om de kweek uit te grepen, maar ach.

Verder staat er heel veel klein onkruid op de tuin. Dat lijkt niet erg......

tot je dichterbij komt.

Aaargh het bloeit al! Het valt me deze tijd van het jaar altijd op dat onkruid al gaat bloeien en zaad zetten als ze nog heel klein zijn. Vandaar dat ik ook in de herfst nog regelmatig wiedt.

De butternut pompoen doet het nog steeds prima. Er zitten ongelofelijk veel vruchten aan: wel 7 of 8 per plant (en ik heb er drie staan). Ongeveer de helft is al mooi verkleurd en is (bijna) rijp; de rest eten we maar direct op als ze straks geoogst moeten worden.

De rucola die ik een paar weken geleden zaaide doet het goed. Ook de snijbiet is weer klaar om te oogsten.

Meer foto's zijn er niet, want de batterij van de camera was leeg

Komend weekend kan er vorst aan de grond komen, maar ik hoop dat het niet net goed gaat zodat zodat de bloemen, de bietjes en de pompoenen nog even door kunnen gaan.

De tuin staat nog steeds behoorlijk vol.

Dit is de rechterkant van mijn tuin.

Vooraan staan de drie butternut pompoenen, die hun best doen om de hele tuin over te nemen. Er zitten flink wat grote pompoenen aan, en ook nog wat kleine. Al met al voldoende voor een winter lang pompoensoep!

Achter de butternuts staat nog wat snijbiet (die kan er bijna weer af), de laatste worteltjes en de pastinaken. Daarna de sierkalebas (tegen het gaas aan, waar eerst de peulen stonden).

Dan nog wat winterprei en tot slot de boerenkool. Drie planten weg moeten doen i.v.m. aantasting door koolgalmug (rottend hart, pfff wat een stank!), maar de rest groeit nu goed door.

De linkerkant van de tuin:

Eerst nog wat snijbiet; een experimentje. Het is vrij laat in het jaar, maar wie weet wordt het nog wat.....

Dan de herfstprei, een aardbeienbed en dan het kolenveld.

De rode kool die deze zomer geplant is, doet het niet geweldig. Er zit wel een kooltje in, maar die groeit amper. Het blad staat er ook niet al te best meer bij. De plantjes die ik een paar weken geleden van de buurman kreeg doen het een stuk beter!

De winterandijvie die ik van de andere buurman kreeg staat er ook goed bij. De bieten waren wat laat gezaaid. Zouden ze nog verder groeien of kan ik ze er beter uit halen? Wie weet het?

Tot slot nog twee nieuwe zaaisels:

mizuna

en spinazie

De plukbloemen, pompoenen, boontjes en courgette vinden dit weer heerlijk. Ze schieten de grond uit en de bloemen beginnen nu goed te bloeien. Hieronder de dahlia's en wat leeuwebekjes.

De butternut pompoenen beginnen nu goed te groeien en het duurt niet lang meer voor ze de sla overwoekeren. Dat wordt sla eten de komende week!

De snijbiet is ook weer klaar om te oogsten: de 2e keer dit jaar. Het ras is Lucullus.

De kolen houden wat minder van dit weer. We zitten op zandgrond en de grond droogt snel uit. Om de kolen staan emmers: voornamelijk tegen de vogels. Tegen de tijd dat ze boven de emmer uitkomen zijn ze groot genoeg om een beetje vogelschade te overgroeien. Een bijkomend voordeel - daar kom ik nu achter - is dat het makkelijk water geven is. Ik gooi een gieter leeg in de emmer en het water stroomt niet weg maar zakt langzaam de grond in. De kolen hingen wat slap, met name de witte kool. Ik hoop maar dat het droogte is en geen koolvlieg.

Er staan achtereenvolgens spitskool (Express, bijna klaar om te oogsten), Savooiekool, Spruitkool, rode kool, witte kool en broccoli. De meeste kolen zijn voor de herfst en winter.

En alsof dat nog niet genoeg is..... ook nog boerenkool geplant op het stuk waar de vroege aardappelen stonden. Veel te veel boerenkool, maar het waren zulke mooie planten (gekregen van mijn vader) en het is jammer om ze weg te gooien. En ach... ik had nog een stukje grond over dus waarom niet. Deze winter lekker veel stamppot boerenkool en 'winterpasta' (met boerenkool en chorizo worst - heerlijk!).

Dit is de linkerkant van mijn tuin. Er staat o.a. prei, aardbeien, veel kool en bloemen.

Ik was een paar dagen niet op de tuin geweest, en door dit warme weer (of is het gewoon de tijd van het jaar) is er in die paar dagen veel veranderd. De sjalotten beginnen nu te strijken. Ik had verwacht dat het blad eerst geel zou worden en dat ze dan zouden gaan liggen, maar dat is dus niet zo. Weer wat geleerd

Wat echt ontzettend hard gegroeid is de laatste week (of twee) zijn de preiplantjes. Het zijn twee soorten winterprei: Farinto en blauwgroene winter. Gezaaid op 22 maart en op 10 mei buiten uitgeplant onder gaas. Ze stonden in potjes, en ik heb ze gewoon voorzichtig iets uit elkaar gehaald en in een geultje geplant om verder te groeien. Ze zijn ongelofelijk dik geworden! De ene soort is wel iets dikker dan de andere (had ik er nu maar een naamkaartje bij gezet.....) Ik heb ze onder insectengaas geplant omdat ik ooit eens een hele oogst verloren heb aan de preivlieg/uienvlieg.

Ik heb nu echter zo veel preiplantjes (en weggooien kan ik niet) dat het niet lukt om alles onder gaas te planten. Dus een deel van de winterprei maar zonder bescherming in de tuin gezet. In de buurtuinen staat ook prei zonder bescherming, dus het zal vast wel goed gaan. (Ik had wat winterprei rechtstreeks buiten gezaaid, maar daar zaten wel wat wormpjes in - helemaal preivliegvrij is het dus niet). Ach, als ik straks de helft van de preien kan oogsten ben ik al tevreden!

De rest groeit ook als een tierelier, maar daarover de volgende keer meer!