Houtas is in de moestuin

Houtas in de moestuin

Houtas kun je, in beperkte hoeveelheden (maximaal ongeveer 100 g per m² per jaar), gebruiken als natuurlijke bron van kalium en calcium voor veel groenten en fruit. Het is vooral geschikt voor gebruik bij het begin van de teelt of tijdens het groeiseizoen, maar alleen wanneer de bodem dit ook nodig heeft.

Houtas bevat vooral kalium en calcium, en kleine hoeveelheden magnesium en fosfor. Stikstof ontbreekt volledig, omdat dit tijdens de verbranding verdwijnt. Daardoor is houtas geen volledige meststof, maar eerder een gerichte bodemverbeteraar.

Kalium bevordert onder andere bloemvorming, vruchtzetting, knolvorming, kleur en bewaarkwaliteit van gewassen. Calcium ondersteunt de celstructuur van planten en kan bijdragen aan sterkere groei. Koolgewassen profiteren vooral van de extra calciumgift.

Voor aardappelen is het effect gemengd. Kalium verbetert de kwaliteit van de knollen en kan stootblauw verminderen, maar calcium kan bij sommige rassen een ruwere schil veroorzaken. Dit is meestal vooral een cosmetisch effect, maar kan per ras verschillen.

Houtas verzamelen en voorbereiden

Verzamel houtas alleen uit een schone, volledig afgekoelde houtkachel, open haard of barbecue. Gebruik uitsluitend as van onbehandeld hout; vermijd as van gelakt, geverfd of geïmpregneerd hout.

Laat de as eerst volledig afkoelen (minstens 24 tot 48 uur) om brandgevaar te voorkomen. Zeef de as daarna eventueel met een grove zeef om grotere houtskoolbrokken, spijkers of niet-verbrande stukken hout te verwijderen. Deze grove resten zijn minder geschikt voor gebruik in de moestuin en kunnen beter apart worden weggegooid of opnieuw verbrand indien mogelijk.

Bewaar de gezeefde houtas droog, bijvoorbeeld in een metalen of plastic emmer met deksel. Vocht zorgt ervoor dat de voedingsstoffen (vooral kalium) sneller uitspoelen en dat de as gaat klonteren, waardoor het moeilijker gelijkmatig te verspreiden is.

Gebruik alleen droge, fijne as voor toepassing in de tuin, omdat deze beter verdeeld kan worden en sneller door de bodem wordt opgenomen.

Foto @henkg

Wanneer gebruik je houtas?

Het gebruik van houtas hangt sterk af van het seizoen en de neerslag. Omdat kalium in houtas wateroplosbaar is, kan het snel door regen worden uitgespoeld. Daarom is het belangrijk om het gericht en op het juiste moment toe te passen.

Februari en maart
Strooi heel dun een kleine hoeveelheid houtas over het gazon. Dit kan bijdragen aan steviger gras en minder mosgroei, vooral op bodems die van nature zuur zijn. Een alternatief of aanvulling is een dunne laag compost.

Maart
Geef bessenstruiken een kleine gift houtas rond de voet (ongeveer een handvol per struik). Voor fruitbomen kan dit iets meer zijn (ongeveer twee handen). Let op: bos- en veenbessen (zoals blauwe bessen) verdragen geen houtas, omdat zij zure grond nodig hebben.

April
Bij het uitplanten van slakgevoelige planten kun je een dun kringetje houtas rond de plant strooien. Dit kan tijdelijk helpen als barrière, maar werkt alleen droog en moet regelmatig worden aangevuld.

Mei
Bij het planten van koolgewassen, tomaten en andere vruchtgewassen kun je een kleine hoeveelheid (1 à 2 soeplepels) in het plantgat mengen of er rond strooien.

Juni
Voor ui, wortel en biet kun je een zeer dunne laag over het bed strooien. Doe dit bij voorkeur vóór een lichte regenbui of ’s avonds, zodat het niet direct verwaait of verbrandt in de zon.

Wat mag je niet doen?

Gebruik houtas altijd met mate. Te veel kan de bodem te sterk basisch maken en het bodemleven verstoren.

• Strooi geen houtas tijdens de winter (het stookseizoen). De kalium in houtas is volledig in water oplosbaar en is dus snel opneembaar voor de plant, maar spoelt ook weer snel uit. Vandaar droog bewaren en pas strooien tijdens de groeiperiode van jouw planten.

• Houtas is sterk geconcentreerd dus zeker niet in grote hoeveelheden toe te dienen.

• Gooi geen as op je composthoop. Hierdoor vertraagt het composteringsproces; veel stikstof vervliegt dan immers als ammoniak en veel van je humus verdwijnt als CO2.

• As van steenkool is niet voor de tuin bestemd. De houtskoolas van je barbecue is dan weer prima. Behandeld hout moet je helemaal niet opstoken.

• Als je bodem reeds een (te) hoge pH (zuurtegraad) heeft, mag je geen houtas gebruiken. Je kunt, indien nodig, een kaliummeststof toepassen die geen kalk bevat zoals bijvoorbeeld patentkali. De hoeveelheid calcium moet je in principe aftrekken van de kalkbehoefte wanneer je een kalkmeststof gebruikt.

PH

Houtas heeft een pH tussen ongeveer 9 en 11 en werkt daardoor sterk alkalisch. In de bodem zorgt dit voor een verhoging van de pH-waarde (minder zuur).

Dit kan nuttig zijn op zure bodems, maar problematisch op neutrale of basische bodems. Daarom is het sterk aan te raden om eerst de pH van je bodem te meten voordat je houtas gebruikt.

Bij een te hoge pH kunnen planten moeite krijgen met de opname van voedingsstoffen zoals ijzer en mangaan, wat groeiproblemen kan veroorzaken.

Gerelateerde forumtopics

• Hout as dos en dont's.

Kopfoto door beauty_of_nature