weknow

Ik snap je vragen en reacties even niet meer, Pieter. Ik zal proberen om de gedachtegang die je - vermoed ik - hebt in een bredere context te plaatsen. Want blijkbaar is je redenering: Ik heb ergens gelezen dat persimoens een vruchtbare bodem vragen...vruchtbaar is veel stikstof....erwten binden stikstof...dus is erwten een goede combinatie. Ik denk dat erwten niet de beste buren zijn om aan de voet van een persimoen te telen. Ga er maar van uit dat alle fruitbomen en struiken om te groeien en bloeien eerder o.a. wat meer kalium en fosfor nodig hebben, dan heel veel stikstof. Een sterke stikstofbemesting zorgt voor veel groei en bladontwikkeling en minder vruchten. Persimoens zijn hierop geen uitzondering. Overigens wordt bij enkele ecologische fruittelers-om-den-brode bij met name frambozen wel gewerkt met een onderbegroeing van gras en witte klaver die geregeld kort gemaaid wordt en blijft liggen...daarbij wordt het beetje extra stikstof dat zo aan de grond wordt gegeven wel als een mogelijk voordeel beschouwd.....in Vlaanderen loopt hiernaar een uitgebreid onderzoek (waarvan de resultaten tot hier toe echter niet eenduidig zijn!). Waarom ik erwten niet de meest geschikte buur vind is niet zozeer omdat ze wat stikstof binden via wortelbacteriën. (De hoeveelheid extra stikstof van een groenbemester of peulvruchten is vrij marginaal. Als je ecologisch werkt en geen overbemesting wilt, beperkt bent in je bemestingsmogelijkheden daarom, kan in een moestuin waar voor bepaalde gewassen de stikstofbehoefte groter is het beetje extra stikstof van een groenbemester of eventueel een voorafgaande peulvruchtenteelt wel een verschil maken). Ik heb 2 andere redenen...dat erwten eenjarige zijn die wel diep wortelen (een boompje een jaartje als een soort groeiend rijshout daarvoor gebruiken zal wel eens kunnen hoor...maar optimaal is dat niet) en vooral omdat echt iets telen aan de voet van dat boompje grondbewerking vraagt, die niet zo gunstig is voor de boom.) Voor al mijn fruitbomen en struiken (en ook voor persimoens) gebruik ik nauwelijks of geen geen echte "bemesting". Ik zorg voor een rijke bodem vol leven met compost en mulch met o.a. bladafval en houthaksel. Het kan zijn dat ik soms een bepaalde boom of struik iets extra geef...(bijvoorbeeld ietsje kalk bij druiven of ietsje kalium bij een appelboom van een ras dat stipgevoelig is) maar dat is de basis en daarmee moet al het fruit het in principe doen en doet het nog behoorlijk goed ook. In principe krijgen ze daarmee alles wat ze nodig hebben voor een gezonde en vruchtbare groei....maar ik ben natuurlijk geen beroepslandbouwer voor wie optimale opbrengst de belangrijkste doelstelling is. Sorry dat ik niet ergens een boekje of website noem om mijn benadering te onderbouwen tegenover een website die jij ergens tegenkwam. Ik ben te eigenwijs/nuchter om zo maar achter alles wat ergens beweerd wordt aan te rennen. Het gaat toch niet om gelijk moeten hebben! Ik noem wat mogelijkheden die me beter lijken en vertel erbij waarom. Doe wat je zelf verstandig lijkt en neem van mijn bijdrage mee wat je wilt. Ik deed mijn best om op grond van de kennis en ervaring die ik heb iets verstandigs bij te dragen.

Dat heen en weer weven van de takken, zoals je op je blog beschrijft, Sugar, is een manier die ik nog niet kende. Heeft 2 voordelen t.o.v. de gangbare waaiermethode of druifmethode die ik noemde: intensiever gebruik van de ruimte + een groter aandeel horizontaal lopende takken...en inderdaad, dat kan de opbrengst verhogen! Ga ik zeker eens proberen. @ Wuppie. Je kunt nog steeds voor beide methodes kiezen, ook al heeft de struik nog niets gedragen. (Meestal draagt een braam al snel toch een beetje). Het gaat er om dat een braam vooral draagt op nieuw hout....dat kunnen nieuwe scheuten zijn die vanuit de basis groeien in jaar 1 en het jaar er op verder groeien en kunnen bloeien....maar het kunnen ook de zijscheuten zijn die je laat groeien aan een soort geraamte/gestel van de plant dat je daarvoor opkweekt. Die vorm die Sugar op zijn blog uitlegt is een slimme verbetering van methode 2...intensiever in onderhoud, maar je gebruikt de ruimte optimaal en zeer intensief omdat je de snelgroeiende lange takken veel meer laat groeien en minder wegsnoeit...maar steeds leiden is dan wel nodig. De takken of scheuten die gedragen hebben snoei je grotendeels weg na de vruchtdracht omdat daar weinig vruchten meer aankomen. In jouw geval kun je de keuze maken hoe je de struik wilt laten groeien (en hoe veel aandacht je ze kunt/wilt geven om dat goed te laten gaan) door of een beperkt aantal scheuten aan te binden in waaiervorm (de rest wegsnoeien) of gedurende enkele jaren te bouwen aan een basisgeraamte (waar je toch al wat vruchten aan krijgt...ieder jaar meer) en zo te snoeien dat dit geraamte zich vormt en alles wat daarvoor te veel is weg te nemen. Dat je nog geen takken hebt die wegmoeten omdat ze al droegen (en dan normaal ook afsterven) maakt het alleen maar makkelijker om de sterkste en best geplaatste twijgen te kiezen voor wat jij ermee wilt.

Persimoen heeft geen speciale grote stikstofbehoefte.

Kan goed nu. Alle takken die al vruchten hadden, tot op grond wegknippen. De 5 overige nieuwe takken die het sterkste zijn als een waaier aanbinden. De rest tot op/in de grond wegknippen. Volgend jaar heb je dan 2 opties. A. Of je maakt dan steeds opnieuw een waaier van de nieuwe scheuten die zich komend seizoen ongetwijfeld vormen vanuit de bodem en knipt weer alle oude hout weg. In feite behandel je de struik dan als een framboos.....hij blijft vrij bescheiden en open. Op deze manier volstaat het om 1x per jaar in de winter (zoals nu of iets eerder) de struik een goede snoeibeurt te geven. B. Je kort de takken die je nu aanbindt in, in 2 a 3 stappen, tot pakweg 60 a 120 cm. .(afhankelijk hoe hoog je wilt gaan) Door ze in te korten bevorder je de groei van zijscheuten en laat daaraan een beperkt aantal zijscheuten komen die je horizontaal naar links en rechts leidt (bijv. op 60, 100 en 140 cm). De kleine zijtakjes die hier dan weer aankomen en die je terugsnoeit op 2 a 3 knoppen dragen dan de trosjes met vruchten. Je maakt dan gedurende 2 a 3 jaar a.h.w. een gestel zoals bij een druif. Het resultaat is dan een aanzienlijk grotere en dichtere struik met meer opbrengst....maar ook vraagt ze dan meer aandacht en regelmatiger onderhoud en snoei....als je dat dan verwaarloost ontstaat er een jungle.

Ja....deze boom vraagt nu of gedurende dit seizoen om wat snoei. De basisvorm is overigens best wel mooi en gelijkmatig! Door nu een lichte snoei toe te passen heb je volgende jaren een betere basis voor een vruchtbaar en mooi boompje. Ik tel 4 a 5 zijtakken die vaak langer of even lang zijn als de hoofdtak. Die zijtakken zou ik allemaal inkorten tot 1/2 of zelfs 1/3 (zodat het er regelmatig uitziet) op een oog dat naar buiten is gericht en de zijtakjes hieraan die dan nog overblijven weer allemaal terugsnoeien op 2 a 3 knopjes. De naar binnen gerichte takjes achteraan en de tak die rechtsachter vlak langs de stam omhoog groeit zou ik helemaal wegsnoeien. Waarschijnlijk is het beter en mooier om 4 zijtakken te laten staan in plaats van 5, maar ik kan niet goed zien op de foto hoe de 5 die er nu uitgegroeid zijn, zijn verdeeld. Als de 2 links echt onder elkaar zitten, dan zou ik de onderste geheel wegknippen...zitten ze wat gespreid dan zou ik het laten afhangen van hoe de andere 3 zijtakken zitten...zodat het zoveel mogelijk gelijkmatig verdeeld is als de 4 wieken van een molen......dat kun je zonodig zelfs wat bijsturen door een van de takken dan wat opzij uit te buigen en een jaartje vast te zetten met een haring in de grond, waardoor ze meer in de gewenste richting groeit. Door deze snoeiaanpak zorg je a. voor een mooiere en overzichtelijkere vormgroei en b. stimuleer je alvast de vorming van vruchttakjes in de kroon die dan ontstaat: een hoofdtak in het midden en 4 gelijkmatige zijtakken rondom.

Ja...in fruitgaarden wordt dit gedaan...een strook kale grond rond boompjes, struiken waarin gericht bepaalde soorten groeien als een levende mulch. Ik zie geen reden waarom dit voor een persimoen als boom die goed is aangeslagen niet zou kunnen. De volgende soorten worden in een bodem met volop organisch materiaal bij fruitbomen zoal toegepast: - laagblivende (evt. vaste) alliums (bieslook, Chinese bieslook, kaapse bieslook, Welsh Union, bosuitjes e.d.) - klaversoorten - spiegeleitjes (Limnanthes douglasii) - Oost-indische kers, slaapmutsjes of zelfs lage afrikaantjes. - Ook bosaardbeitjes (woekeren wel!) lijkt me een optie. Gedachte hierbij is behalve dat ze niet te veel concurrentie geven, ze insecten lokken en ook zichzelf in stand houden door uitzaaien of zorgen voor een soort levende mulchlaag en bovendien weinig bodembewerking vragen...want dat vooral moet je vermijden, lijkt me, dat je teveel rondom moet gaan schoffelen of uitsteken om de kleinere oppervlakkige wortels (een persimoen heeft een diepe hoofdwortel en rondom een oppervlakkiger fijner wortelgestel) daarmee niet te beschadigen verstoren. Ik vroeg me even af of het klopt wat Suus schreef, dat erwten e.d. geen diepe wortels zouden maken. Volgens mij juist wel.....

Gezien je beschrijving hier en wat ik van je werkwijze gevolgd heb gedurende de enkele jaren dat je op het forum bent, Itoero, kan ik me eigenlijk niet voorstellen dat je bodem intussen zo veel organisch materiaal bevat dat ze grotendeels zelf-voedend is voor je planten. Dit geldt voor een moestuin, waarin je intensief teelt en waaruit je volop oogst. Voor een niet-moestuin, waar veel minder voeding nodig is, liggen die waarden veel lager. Om dat hoge niveau organische stof in de bodem te bereiken moet je gedurende een jaar of 5, 6, 7 systematisch bouwen aan je bodem en het bodemleven met behoorlijke hoeveelheden compost. Heel veel in een keer, zal helaas niet echt werken....het is echt een kwestie van geleidelijke opbouw. Paardenmest, indien ze echt oud en verteerd was, kun je ook beschouwen als compost...maar het aandeel van versere paardenmest aan dit zogenaamde humificatie-proces is veel geringer (dat werkt grotendeels direct en wat niet wordt gebruikt door de planten zal meest uitspoelen en vervliegen). Potgrond is niet zo geschikt en bepaald geen ecologische keuze hiervoor. In het nieuwste Handboek ecologisch tuinieren van Velt wordt in het geheel nieuwe gedeelte over bodem en bemesting uitgebreid ingegaan over hoe je dit aanpakt. Ik heb enige tijd terug ook geprobeerd om de belangrijkste uitleg hierover neer te schrijven in een apart topic op dit forum: Maar zelfs in het ideale geval als je uiteindelijk een bodem hebt gebouwd die gezond en voedend genoeg is, een aandeel organisch materiaal bevat van ongeveer 2,6 %, blijft het nodig om jaarlijks ongeveer aan te vullen met organisch materiaal wat je verbruikt hebt. Per gewas zal het verschillen in hoeverre nog een goede teelt mogelijk is op wat genoemd wordt "oude kracht"...want dat is wat je hier vraagt. Wortelgewassen, peulgewassen, die in grote lijnen de laagste stikstofbehoefte hebben, geven hiervoor de beste kansen. Nog een wat technische opmerking wil ik maken over dat je spreekt over "humus" in je bodem. Ik denk dat het juister is om te spreken over de hoeveelheid organisch materiaal of organische stof in je bodem. Los van dat humus - is sinds kort aangetoond - eigenlijk niet bestaat, hoewel wetenschappers er decennia-lang van zijn uitgegaan dat er in organisch materiaal ook uiterst stabiele en complexe verbindingen worden opgebouwd die nooit of pas na zeer lange tijd biologisch afgebroken konden worden, maar zeer gunstig zijn voor je bodem (want dat werd bedoeld met "humus")...denk ik dat het niet zo makkelijk is dat je wat organisch materiaal op of bovenin je bodem brengt om te kunnen spreken van iets humus-achtigs. (Laten we zeggen de tamelijk complexe verbindingen die 5, 10 of zelfs 20 jaar nodig hebben om door het bodemleven ontgonnen te worden). Die moeten zich nog grotendeels vormen. Het mooie van composteren is juist dat het dit proces naar opbouw van stabiele koolstofverbindingen, gecontroleerd, al voor een stuk laat plaatsvinden waardoor een groot deel van de nutriënten in de bodem wordt opgeslagen en daar deels geleidelijk wordt vrijgegeven voor/via bodemleven voor planten en deels verder zal worden gevormd tot die zo ideale stabielere verbindingen. Iets waar ik even niet helemaal het fijne over weet is je laatste vraag...interessant...zal er binnenkort als ik wat tijd heb eens verder induiken. Veen bestaat inderdaad voor een zeer groot deel uit organisch materiaal en is in een biologisch proces van vele honderden jaren opgebouwd. (Vandaar dat grootschalig afgraven van natuurgebieden om het als goedkoop ingrediënt in potgrond te kunnen stoppen intussen echt schadelijk is....potgrond eigenlijk een zeer on-ecologisch product!!) Maar ik vermoed dat je het niet als "humus" of iets dat lijkt op humus kunt zien, omdat het vooral in een proces zonder zuurstof en onder druk is geconserveerd/bewaard (niet omgezet of organisch afgebroken) en daarmee, hoewel oud, niet heel anders is als ander vrij vers organisch materiaal dat bij toepassing in bijv. een tuin snel alsnog zal worden afgebroken.

Zelf zou ik zonder meer kiezen voor hakselhout als bodembedekking. Toch even wat uitleg. Kleine bomen en fruitstruiken hebben niet graag concurrentie van andere begroeiing. Op 6 x 6 meter zullen geen grote snelgroeiende fruitbomen staan...want daar zou gras of klaver o.i.d. nog wel kunnen. Bij kleinere bomen en struiken is - minstens een strook of cirkel - niet begroeid beter. Veel soorten wortelen (ook) ondiep, dus veel grondbewerking als schoffelen is moeilijk en kan je planten schaden. Wel ook letten op voedingstoestand....als het nieuwe aanplant op wat armere grond is, zou ik eerst 1 a 2 jaar een laag compost aanbrengen en daarna hakselhout/boomschors o.i.d. Op vruchtbare grond kun je direct een flinke laag hakselhout aanbrengen. Als je opzet ruim is, zou je buiten een ruime boom/struikspiegel nog kunnen kiezen voor gras en witte klaver als een begroeiing. Een strook wilde bloemen (insectenrijk!) is dan ook een goed idee.

In oktober. Op dijkje van ca. 10 cm. Neus/puntje net onder oppervlak van vers laagje compost van ca. 1 cm.

Hoi Anna, Ik zag gisteren dat de zwarte framboos (ooit gekregen van Thea) waarschijnlijk weer een uitloper heeft gemaakt. Zal ik die voor je in een pot zetten? Ik heb wel belangstelling voor een van de soorten Agastache als dat kan.....kijk maar van welke je wat over hebt.

Ik geloof dat nog niemand compostwormen voor je meebrengt. Zal ik dat doen in ruil eventueel voor wat bonte stokroos-zaadjes?

Kan, Aseel. Zo diep plant ik ze in ieder geval niet. Puntje net onder oppervlakte is genoeg. In mijn ervaring is het een bijna probleemloze teelt.... Wat mis kan gaan, is dat vogels (kauwtjes vooral) de plantuitjes uit de grond trekken (terug doen) en dat in mei enkele uien in bloei schieten. Wat zoal nog mis kan gaan is: Goed kijken wat boven en onder is....op zijn kop zal het niet lukken...maar dat zul je wel weten. Ook een probleem kan zijn dat het periodes erg nat kan zijn in najaar en winter en daar houden alliums niet zo van.....mocht je tuin dat probleem hebben, dan kan het veel helpen om ze bovenop een dijkje van ca. 10 cm. te planten.

@ Spitskool. Zou het van Wisteria kunnen zijn?

Klimop kent 2 vormen. (1) Eerst de liggende, bodembedekkende en later (2) als de planten ouder worden na een aantal jaren en als ze gaat klimmen, wordt het blad anders, maakt ze stronken en gaat ook bloeien. Voor vorm 1 (Liggende groei) 1a. Liggende....zeer grote vlakken in een zeer dicht tapijt, pak ik zo aan (Is een keer een stevig werk) - Maak (doorsteken met een spa of door een gangetje ertussen vrij te maken) stroken vrij van ongeveer 1,5 a 2 m2. Die begin je vanaf een zijde langzaam op te rollen terwijl je alle wortels uit de grond lostrekt (handschoenen!)....heel af en toe bij een dikke wortel met een snoeitang zo diep mogelijk afknippen. Als je het hele stuk zo hebt losgemaakt en opgerold, til je het makkelijk in zijn geheel op. Eigenlijk hoef ik hierna niets meer te doen...het stuk is klimop-vrij.....heel soms komt er nog een - vergeten - stukje wortel opnieuw uit, maar dat even wegdoen is peanuts. 1b.. Klimop is een zeer harde groeier en verspreidt zich (naast uit zaad) vooral doordat de soms meterslange jonge scheuten die op de grond liggen weer gaan wortelen. In een gebeid dat de plant aan het innemen is, kun je met een hark o.i.d. makkelijk de nieuwe scheuten losmaken tussen gras en andere planten....je volgt ze terug naar waar de moederplanten staan en trekt de scheuten zo ver mogelijk los. 1c. Wat vooral erg lastig is, is als er andere planten bovenop klimop zijn gaan groeien. Dan zit de klimop met wortel er echt tussen....dat is een kwestie van steeds zo veel mogelijk alles weghalen en dit blijven doen. Voor vorm 2, (oudere planten die zijn gaan klimmen.) Rond bomen en struiken en hekken e.d. zo dicht mogelijk bij de grond alle scheuten en dikkere stronken lostrekken, losknippen en/of doorzagen. Alles hierboven sterft nu af. Dan zoveel mogelijk terug naar de bodem, zoals in 1a is beschreven, alles weghalen rond de boom. Stronken die blijven staan, zullen zeker snel opnieuw gaan uitlopen...zaag/snoei...(desnoods hak) ze zoveel mogelijk weg. Klimop die tegen een muur groeit met haar hechtwortels kun je makkelijk verwijderen met een oud plamuurmes....wegsteken zoals behang. Als de oudere vorm gaat klimmen, zal ze vaak ook gaan bloeien en zich uitzaaien. De zaailingen zijn erg mooi en sierlijk en kiemen tussen december en maart...vaak tussen rottende bladeren e.d.....schoffelen gaat heel makkelijk en werkt afdoende

Hoi Suus, Als je nog geen gegadigde hebt voor de restjes garen....mijn lief doet en maakt er van alles mee.....dan wil ik ze graag voor haar meenemen van de MTFD.

Mijn eerlijke gedachte bij dit gesprek? Notarisappel is een zeer moeilijke om gezond ecologisch te kweken. Ik zou zonder meer gaan voor de veel sterkere Ecolette en daar een ander ras bij kiezen dat ook sterker en gezonder is net als Ecolette wat later of langer bloeit. (Of het in stand houden van oude rassen zou belangrijker moeten zijn dan een aantrekkelijke oogst, dan vervalt mijn bemerking) Groeikracht is prima te beheersen door keuze onderstam "("hoogstam" is de groeivorm/stamhoogte en zegt niet zo veel over groeikracht....kies voor een wat matiger groeiende onderstam (M4? M106?) en laat vertakking wat hoger op de stam beginnen...dan heb je ook een hoogstam ) en een niet al te ingewikkelde snoei. Het probleem met info over oude en nieuwe rassen is vaak dat bestuivingstabellen onvolledig zijn.

Van die Aldinamaak-Felco durf ik niets te zeggen, Henk. Heb zelf geen Felco, maar de eigenaar van de bostuin wel en die gebruik ik daar veel. Weet niet precies welk type het is...ze hebben meerdere modellen. Krijgt van mij een 9......mits onderhouden.....af en toe schoonmaken, smeren en slijpen. Is uitstekend ding. Heb wel eens voor een klein tientje een andere namaak-felco gekocht en dat was regelrecht een prul. Geen mooie strakke knip meer mee mogelijk na enkele keren gebruiken. Waar ik wel heel tevreden mee ben is die ze in het voorjaar bij de Lidl verkopen voor rond de 3 Euro. (Online zijn ze altijd te koop) De eerste kocht ik 3 jaar geleden en die is prima....nog steeds. Heb er intussen 6 van, want verleden week nog 3 bijgekocht. (een in garage, een in kasje, een in moestuin, een standaard in mijn rugzak of in de auto...altijd wel een in de buurt en nog een schoongemaakte, vers geslepene op reserve. Af en toe, bij regenweer of zo, maak ik ze allemaal weer schoon + scherp en ontsmet ze ook goed. Er zijn 2 types van: met en zonder aambeeld...zonder is voor het wat fijnere werk, met aambeeld kan dikkere takken aan. Als ik de Felco een 9 gaf, dan zijn die van de Lidl toch ook een dikke 8...zelfs na een aantal jaren veel gebruiken. Voor de liefhebber die ze niet dagelijks intensief gebruikt een prima keuze, meen ik.

Kan allebei nog, Suus. Ga het noteren. Soms gedragen de spiegeleitjes zich ook als 1-jarige. Bloeien de zaailingen nog hetzelfde jaar in september/oktober. (Het lijkt dan alsof ze 2x bloeien)....geldt wel voor meer 2-jarige, nu je het zegt, stokrozen over doorschietende groenten die eigenlijk 2-jarig zijn.....

Hier is de link, dan hoef je niet te zoeken...want ze staan bij de rubriek wilde vruchten: http://www.aatreeshop.nl/index.php?item=kerspruim--60-80-cm&action=article&group_id=45&aid=562&lang=nl Ik heb de afgelopen maanden 3x besteld bij Altree en er eigenlijk overheen gelezen..... Wilde ook een paar myrobalan's planten en omdat ik niet wist waar op een bereikbare plaats te kopen, maar zaad besteld bij een Engelse speciale bomen-zaadwinkel. Enfin,,,van de 6 zaden, staan er intussen 4 gekiemde in potjes te groeien...maar als ik het had gezien dat Altree ze heeft, had ik 1 a 2 jaar voorsprong gehad. Dom...dom

Sorry Jan...als iemand het heeft over "stalmest" dan denk ik automatisch aan de vrij verse mest die talrijke tuiniers op hun grond gooien en onderspitten. Als die na een jaar of zo rot en verteerd is, noem ik het "compost" of evt. "verteerde mest" en niet meer stalmest.

Even de wijze opmerking van Powerlite onderstrepen. Per ras kan het enorm verschillen of kiwibessen goed te stekken zijn. Powerlite noemt Ken's red als makkelijk (die heb ik niet), maar ook met de Issai en Sadowa purpurna heb ik meerdere keren prima resultaten (nagenoeg alle stekken gaan aan) gehad en die zijn makkelijk. Er zijn ook rassen met heel weinig of geen gelukte stekken. Klopt dat zomerstek ook goed kan....en is sneller. Maar vraagt ook iets meer aandacht. Bij winterstekken moet je ongeveer 6 a 8 maanden geduld hebben om zeker te weten dat stek goede wortels heeft en echt aan de groei is, bij zomerstek is dat meestal na 3 maanden al duidelijk. Slagingskans van winterstek die je rond november neemt is wel hoger dan van zomerstek. Een kleinschalige manier, voor de liefhebber die voor de meeste soorten zomerstekken (en zeker ook kiwibessen) goed werkt is de volgende. - Beste tijd = late zomer...tussen eind juli tot begin oktober.....vooral aug/september is goede tijd. - Neem sterk groeiende twijgen (korte afstand tussen knoppen) van nieuw groen of halfverhoutende takken uit dit jaar van ca. 20 a 25 cm. (Zomersnoei ) - rits alle bladeren inclusief steeltjes weg, behalve aan de kop ca. 2 kleine blaadjes (of bij grote bladeren, halveer die...tegen sterke verdamping en schimmels) Hierdoor ontstaan kleine wondjes aan de knoppen, waar een soort wondweefsel ontstaat waar makkelijker nieuwe wortels kunnen komen. - Plaats stekken in diepe pot met mengsel van grof zand en potgrond (ca. 3 : 1) en maak 1x goed nat. - Zet de pot in een doorzichtige grote plastic zak (bijvoorbeeld pedaalemmerzak) en knoop die van boven losjes dicht (Het blijft vochtig, maar er is ook volop ventilatie tegen rot) en plaats deze ergens in de schaduw buiten. - Om de twee weken even controleren, vooral dat het niet geheel uitdroogt. Is de aarde nog licht vochtig > geen water extra geven! - Voor een zomerstek is stekpoeder niet nodig. Bij de meeste geschikte planten voor zomerstekken verschijnen er na 6 tot 12 weken al wortels. Je ziet ze uit de bodemgaten komen. Je kunt de stekken verplanten of tijdens de winter nog in de pot laten. Bij wat traag wortelende soorten moeten in maart/april ook de wortels verschijnen. Vaak lijken de stekken in de winter af te sterven en dood, maar lopen ze in maart/april toch uit. Tijdens de winter, vanaf november, mag de plastic zak er af. Zorg dat de planten worden verpot in verse grond uiterlijk in april.

schreef Glenn Mag ik zo vrij zijn om iets in je verhaal te verbeteren, Glenn. In grote lijnen ben ik het met je eens en ik zie nog veel meer bezwaren. Maar waar je zegt "Veel voeding zit er eigenlijk ook niet in", daar wil ik je pertinent tegenspreken. Verse (stal-) mest heeft een zeer hoge voedingswaarde voor de planten, zal snel leiden tot overbemesting (met alle gevolgen van dien) of verbranding en is voor een deel van je groenten (alles wat niet heel veel stikstof en fosfaat vraagt...en dat is het meeste..) ronduit ongeschikt. Voor tomaten, komkommers, meloenen, pompoenen e.d. in de kas zal het wel kunnen mits je het met mate gebruikt. Door compost te gebruiken of stalmest (met stro bijv!) eerst een jaar te laten rotten (afdekken dan!!) of te composteren krijg je een veel evenwichtigere bemesting die ook bruikbaar is in een kas en ook daar een grote bijdrage kan geven aan een gezonde bodem vol bodemleven. @ Appelvrouw. Het lijkt er op dat je toch een soort bodemmoeheid (of zelfs bodemziekten) voor tomaten in je kas ontwikkeld hebt of na een aantal jaren daar toch problemen mee gaat krijgen! (Ik weet natuurlijk niet of je mindere resultaten van verleden jaar daar aan liggen, maar ik heb de voorbeelden gezien...ook bij mensen die ecologisch werken...dat na 3, 4,5 jaar er toch echt problemen kwamen daardoor. Afrikaantjes werken hooguit zeer plaatselijk tegen een bepaald soort aaltje, helaas en dan moet je ook nog een bepaalde variant hebben. Rijkelijk compostgebruik kan in de kas dit effect een heel aantal jaren uitstellen/verminderen......maar eigenlijk vraag je op den duur om problemen als je geen wisselteelt toepast...of grond vervangt...of in potten met nieuwe grond teelt.

Als het najaarsstekken zijn, zullen ze zeker nog geen wortel hebben. Die mag je niet voor mei/juni zichtbaar verwachten, mogelijk nog later. Eerst moet zich een soort wondweefsel vormen ("callus") waaruit een plant nog allerlei soorten cellen kan vormen...dus ook wortels. Afwachten dus..... Het kan (is heel waarschijnlijk) dat dit de al gevormde knoppen zijn die nog groeien met het voedsel dat in het hout is opgeslagen. Die zullen na een tijdje gaan verleppen.....als er in mei of zo echt nieuwe groeipuntjes op je hout komen, heb je kans dat je stekken gaan lukken. Nu koeler zetten en over een paar weken ergens in de schaduw in de tuin....

Ik denk dat voor tomaten dit de prima manier is, Appelvrouw. Die houden niet van een vochtig, jungle-achtig, klimaat. Zijn ze volgroeid en zijn de vruchten gezet, dan is weinig gieten meer nodig. In de opkweekfase...zeg tot zo een beetje half juli...mag de bodem waar ze wortelen wel liefst steeds licht vochtig blijven...zeker op zeg 20 a 40 cm. diepte waar de voornaamste wortelzone is. Tijdens de groei zoeken de wortels wel de vochtigere gebieden (wat dieper of wat verder van de plant) op....evt. groeien ze zelfs tot buiten de kas...als ik de planten uitdoe in het najaar vind ik vaak wortels die echt ver lopen. Voor komkommers, meloenen e.d. die ook veel in de kas gekweekt worden, ligt dat wat anders. Die houden wel van een meer vochtige atmosfeer en hebben zeker ook een behoorlijke waterbehoefte om vruchten te maken en laten rijpen. Niet kletsnat...maar wel geregeld gieten in het hele wortelgebied is dan nodig. Van basilicum weet ik dat die graag voortdurend licht vochtig staat. Afrikaantjes zijn bepaald geen warmte-minnaars (die doen het buiten vast veel beter dan in een hete kas!) en vinden een vochtige grond ook wel lekker. Sowieso lijkt het me essentieel om je kasje voortdurend zo veel mogen te laten luchten en ventileren. Ramen en deur open....dat houdt de temperaturen normaal (tomaten houden echt niet van 35 graden + !!!) en laat ook vochtiger lucht van buiten binnen. Warme lucht kan veel vocht opnemen en toch relatief "droog" blijven. Als die lucht afkoelt (avond en nacht) kunnen planten ook via bladeren en evt. neerslaand vocht op de bodem ook iets van het benodigde water opnemen. Het verband met bodemleven (waaronder ook wormen, maar daar denk ik dan niet zo in de eerste plaats aan) zie ik hier niet zo. Natuurlijk is dat in droge omstandigheden allemaal wat minder actief....maar mits voldoende organisch materiaal...is dat er echt wel....er zijn ook allerlei organismen die het juist bij wat minder vochtig goed zullen doen. En wat dieper in je bodem waar het niet kurkdroog is, o.a. door het water dat je in die flessen geeft, zal er ook wel van alles actief zijn. Maar hoe zie je dat i.v.m. de groei en voeding van je planten? Overigens zijn de wormen in de grond (in tegenstelling tot compostwormen, maar die leven sowieso maar in kleine aantallen in je gewone bodem) er vast wel. Die gaan gewoon wat dieper de grond in waar het wel koel en vochtig genoeg is en komen af en toe, bijvoorbeeld 's nachts, eens naar boven.... En tijdens de koudere maanden, als de luchtvochtigheid hoger wordt en vocht uit de lucht neerslaat in en op je grond komen allerlei omzettingsprocessen en het bodemleven dat daarbij hoort ook wel weer op gang...en zorgen zo voor de bodemvruchtbaarheid die je wilt...ook in de kas. Wat overigens wel slim is in een kas om een zekere vochtigheid in de bodem op 20, 30, 40 cm. te helpen houden...genoeg om je tomaten toch iets aan het benodigde vocht te laten vinden, is de oppervlakte van je grond wat losjes te houden. Dat beperkt de verdamping flink.....doorbreekt de capillaire werking van grond (er vormen zich minuscule buisjes waarin het vocht a.h.w. naar boven gezogen wordt en verdampt). Ook een los mulchlaagje compost o.i.d. kan daarbij helpen.

Waarom zit je vast aan dat tuincentrum met assortiment? Er zijn ook kwekers in Vlaanderen, die hierover goede info kunnen geven. Bijvoorbeeld: http://www.boomkwekerijdelinde.be/catalog/index.cfm?DATA_GROEP=4a http://www.bontinck-bvba.com/nl/catalogus/fruitbomen http://www.damiendevos.be/drupal/nl/content/P http://www.fruitboomkwekerij.be/steenfruitbomen.html er zijn er meer! Karina en Regina is een prima combinatie van 2 rassen die elkaar goed bestuiven en weinig ziektegevoelig en barstgevoelig zijn. (Populair bij bio-fruittelers). In kersenboomgaarden is de variatie meestal groter, waardoor het bestuivingsprobleem zich niet zo stelt. Hier wat links naar meer info over bestuivers: Kun je zelf ook wat combinaties maken. http://www.houtwal.be/vakartikels/steenfruit/bestuivingstabel_zoetekers.htm