henkg

Eerst maar eens de waan van de dag. ^ Stoofpeertjes, heel. In een pan van 7 liter. Ruim 4 kilo peertjes. Rode wijn, water, gember, suiker, 2 laurierblaadjes, klein snufje Cayennepeper, heel klein snufje zout. ^ Eerste peperdroogsessie: Madame Jeanette. De restwarmte verwarmt het huis, en de heerlijke geur is ook gratis. Binnenkort de vriezers opruimen. Koelelementen eruit, oude restanten opeten, heel oude spullen weggooien. Om ruimte te maken voor in te vriezen stoofpeertjes (veel), appels (veel), nog te bakken appeltaarten. En -ook nog te maken- erwtensoep. De oogst van dit seizoen. Meeste van vaste planten (groot fruit), rest eenjarig: pepers en tomaten. Pepers (Cayenne en Madame Jeanette, beide buitenteelt) deden het heel prima. Goede opbrengst. Tomaat Balkonstar OK. De Roma echter gaf weinig. Mooie planten, maar weinig vruchten. Knoflook. Dit jaar in XL bloembakken. Bollen werden niet zo groot als in de volle grond, maar toch OK. Wel heb ik ze echt goed bemest, en uiteraard heel vaak water gegeven. Vergeet ik helemaal de komkommers: Sonja: redelijk. Marketmore: meer dan prima dit seizoen. Groot fruit. Pruimen (3x laagstam van nu 8 jaar oud): nog steeds erg weinig opbrengst. Weg ermee: de kachel in. Appels. Ik heb drie laagstammen staan. 1x Elstar, 1x Schone van Boskoop, 1x Rode Boskoop. Dit seizoen was perfect voor mijn appels en peren. Veel opbrengst, uitstekende kwaliteit Daar moest ik wel voor sjouwen: water geven. ^ Boskoop. Links de Rode Boskoop, rechts de gewone. Van de Rode heb ik iets later nog eens een halve doos kunnen oogsten. ^ Elstar Peren. Ik ben een groot liefhebber van stoofpeertjes. Standaard bereiding, maar liever nog bereid met port/wijn. Als bijgerecht bij stoofpotten; of bij wild / wildpastei. Mijn allereerste fruitboompje (8 jaar geleden) was dan ook een Gieser Wildeman (laagstam). ^ Oogst tot nu. Er hangt nog ongeveer 15 kilo aan het boompje. [Edit]: En dat restje is er nu (dinsdag 18 oktober) af: Heel ruim 15 kilo erbij. Mijn inschatting bleek dus te kloppen. Meer toeval dan wijsheid? [/Edit] Van de eenjarige standaard dingen is weinig terechtgekomen. Vaak omdat ik niet eens gezaaid heb. Zoals b.v. boontjes, (winter)wortels, suikermais. Externe leveranciers (het “rapen”) Uien. Een heel slecht uienjaar. Omdat geen enkele boer hier ze had geplant / gezaaid. Aardappelen. Dat was dit jaar wel goed. ^ Deel-oogst aardappelen. Daarna weer zo'n beetje. Bij elkaar ca 60 kilo. Hier: Aan het eind van mijn doodlopende straatje. Zo dichtbij dat ik makkelijk met de kruiwagen het land op kon. Links de zeedijk, daarachter het Zijpe (armpje van de Oosterschelde) Ras: Melody (meestal weet je dat niet, maar er lag hier nog een platgereden bordje). Erg kruimig. Toch ook geschikt voor bakken en frites: laag in suiker waardoor ze mooi goudgeel blijven. Maar nog liever heb ik daarvoor Agria. Op naar seizoen 2023. De knoflooktenen liggen al klaar. Mijn plan is om ze op 11 november, precies om elf minuten over elf, te planten (dat is vroeg genoeg). Nu wel in de volle grond.

Hoe pepers eerder laten afrijpen? Dit jaar een heel goede opbrengst. Zeer beschutte buitenteelt, in potten. Prachtig weer. Goed bemest, prima water gegeven. Toch werden de pepers niet eerder rijp dan eerdere jaren. Te goed verzorgd, waardoor ze bleven groeien? Te vroeg naar buiten (eind mei)? Volgend jaar probeer ik ze nog langer binnen te houden (tenzij het begin juni al echt warm is). En misschien moet ik (bij een gedeelte) eerder stoppen met bemesten / minder water geven, om ze in de nakomelingenstand te krijgen.

Ik ga naar Zelhem, en ik neem mee: Stoofpeertjes, héél geschild, gestoofd in port/wijn. Fles wijn 2020, zelf gemaakt van Boskoop Glorie. En misschien een appeltaart (uiteraard zelfgemaakt, van eigen oogst goudreinetten)

Stekken - Laurier, 2x. Zie foto. - Stekken Druif Rondo, goed geworteld, kunnen direct geplant. Zie foto. - Stekken Druif Cabernet cortis, goed geworteld, kunnen direct geplant. Zie foto. Zaden: - Peper Mdme Jeanette (eigen zaadoogst 2022, misschien deels kruisbestoven door Cayenne) - Tomaat Balkonstar. Struik <= 70 cm. Eigroot. Niet bijzonder, wel erg makkelijk. Echt iets voor beginners: als (opgekweekt) cadeautje - Gele lis (inheems) Overig: - Saffraanbolletjes, klein, 2 zakjes. Zie foto. Bewaren tot volgend jaar is kansloos. - Proefzakjes flakes / poeder van Cayenne / Mdme Jeanette (moet ik nog maken) - Heggenschaar, 230V, nooit gebruikt. type: Bosch AHS 45-16 (tegen betaling van € 15,-) https://www.gamma.nl/assortiment/bosch-elektrische-heggenschaar-ahs-45-16/p/B379720 - (Schone houtas nodig? Ik heb nog een paar volle pedaalemmerzakken staan) Eten: Stoofpeertjes, héél gestoofd in port/wijn. Fles wijn, zelf gemaakt van Boskoop Glorie. En een appeltaart, onder voorbehoud. Gevraagd: Emmers met deksel, ca 20 liter (voor bier/ wijnmaken/opslag) Glazen koffiemelkflesjes Volièregaas o.i.d. (maasdikte: <= 1 cm, tegen muizen, om vouwkratten mee af te dichten) Afspraken: Angela. Geeft emmers. Krijgt stoofpeertjes. Claudy. Krijgt houtas. Arja. Krijgt saffraanbolletjes. Lia56. Krijgt saffraanbolletjes. Jorieke. Krijgt wijnsteenzuur; wijnflessen 4x. ^ Laurierstek 2x ^ Saffraanbolletjes, 2x ^ Druivenstekken februari 2022 (meerdere, hier in 20 L pot). ^ Heggenschaar Bosch AHS 45-16 (230V)

Giezer Wildeman testplukje van gisteren was OK, ook wat betreft rijpheid en zoetigheid. Vanmiddag de eerste (ruime) helft geplukt: Ruim 20 kilo. Nog minstens 10 a 15 kilo te plukken, zo op het oog. Maar dat is geen laaghangend fruit meer. Een XL huishoudtrap is hoog genoeg, maar de grond is aflopend en zeer oneffen, daarnaast ondergroei van wilde bramen, en natuurlijk last van de lagere takken. Maar ik haal ze er wel af, want juist de mooiste en grootste hangen bovenin.

Zonet de Elstar geplukt. Van een verwaarloosde laagstam. Veel hing achter blad (lang niet gesnoeid!). Dat was eigenlijk een voordeel. De appels in het zicht waren weliswaar rondom prachtig rood, maar ook aangepikt. Testplukje Giezer Wildeman: Ze laten makkelijk los, maar vallen nog niet. Precies goed dus. Ze zien er prachtig uit. Veel mooier dan die ik vorige week in de winkel zag. Binnen een paar dagen gaat alles eraf. Ik verwacht minstens 25 kilo, en volgend jaar een beurtjaar ...

Laatste oogstje 2022: De grootste (beter: langste) Mdme Jeanette is maar liefst 6,1 cm lang. Het wordt tijd om mijn Stöckli droger van zolder te halen. Voor ook alle eerdere ingevroren deel-oogsten, waaronder veel Cayenne. Goede tijd daarvoor: de afgegeven warmte wordt zo mooi her-gebruikt voor huisverwarming. En de heerlijke geur op de koop toe. Drogende Cayenne ruikt al lekker, Mdme Jeanette nog veel lekkerder.

Ik kom ook. Mijn lijstje volgt zsm.

Het weer in september 2022. De neerslagkaart: Oneerlijk verdeeld. Ik kreeg maar liefst 264 mm (eigen meting). Zon (op mijn locatie). Meer dan gemiddeld. 315 kWh opbrengst van mijn zonnepanelen (totaal 13 panelen, 3575 Wp). Van die 315 kWh is 93 kWh in mijn spaarpot gegaan. Mijn totale spaarpot (vanaf maart '22) lijkt weer ruim voldoende gevuld om alweer nul (of minder) op de meter te krijgen. Dat is inclusief het verbruik van mijn hybride warmtepomp.

Wil je dat later gaan gebruiken als vulling voor appeltaart(jes)? Is dat daarvoor niet te nat en misschien al te gaar?

En het gaat (ging) maar door. Gisteren weer ca, 40 mm erbij. Maand september, tot nu: 256 mm. Dat is ruim 3x zoveel als er gemiddeld in september valt. De late aardappelen (Agria en zo, commerciële boerenteelt) zitten hier nog in de grond. Voor mij valt er voorlopig niks te rapen. Wel prettig is dat ik (nog) geen enkele wateroverlast heb. Soms waterplasjes op tegels, maar dat is na een paar uurtjes weer verdwenen. Tot de volgende bui ...

De afgelopen 24 uur heb ik er 34,8 mm bij gekregen: Totaal september tot nu: 216,8 mm. Daar gaat nog wel wat bij komen ...

Afrijpen van late pepers: Buiten staan drie bouwemmers met Mdme Jeanette. De helft is al rijp geoogst, de andere helft moet nog rijpen. Test: Eén van de drie naar binnen gehaald. Daar is het vrij donker. Maar wel goede dag- en nachttemperaturen. Over een weekje hoop ik het verschil te kunnen zien. In eerdere jaren werkte het binnenzetten, maar toen had ik geen vergelijk met het buiten laten staan.

Gisteren een stuk of 25 rijpe Mdme Jeanette van zaden ontdaan. De zaden liggen nu te drogen, de pepers liggen nu in de vriezer. Zonder handschoenen / zonder vooraf ingevette handen. Dan maar achteraf in-oliën, maar werkt dat ook? Scheutje olijfolie in handpalm, daarmee zorgvuldig mijn handen gewassen. Speciale aandacht voor de vingertoppen. Olie afwrijven met een velletje keukenpapier. Dan de handen wassen met afwasmiddel, weinig water. Hoewel bekende trucs: ze werken écht goed. Ik wreef een paar uur later in mijn ogen. Onbewust, geen bedachte test. Geen centje pijn! Waarom vooraf invetten: Dan dringt de capseïne niet in je droge huid. Waarom (ook) achteraf invetten: capseïne is slecht oplosbaar in water, maar uitstekend oplosbaar in olie.

Die Lunterse pippeling heeft geen best leven gehad, als ik de minieme wortelstronk en en dikte (dunte?) van de stam zie. En de pitjes van de appels zouden nu toch echt wel bruin moeten zijn. Water, grond, mest? (in die volgorde). Daarnaast: misschien een makkelijker ras zetten? Een laagstam. Elstar of zoiets. Met weinig zorg zou je dan in ieder geval wel rijpe, eetbare appeltjes krijgen.

Glorie van Boskoop (blauw) en Vroege van der Laan (wit) waren tientallen jaren geleden zo'n beetje de enige druivenrassen die geschikt waren voor het Nederlandse klimaat. "Die moet je nemen!" werd de standaard, gedurende vele jaren. Soms tot op de dag van vandaag. Er is echter veel gebeurd met het ontwikkelen van nieuwe, betere rassen, die geschikt zijn voor NW-Europa (waaronder dus NL). Een aantal jaren geleden zou Regent (blauw) een goede keuze zijn. Velen zijn overgestapt, maar daarvan komt men deels terug. Niet terug naar de Boskoop, maar héén, naar een ander nieuw ras. Ik heb Rondo staan, als wijndruif (is ook geschikt als tafeldruif) Wat je in ieder geval niet moet doen is wijnmaken van Glorie van Boskoop. Ik heb het geprobeerd. De vinificatie (het proces) was perfect, maar de wijn was gewoon vies: een zeer onaangename bijsmaak. Wit: een vervanger van de Van der laan zou de Bianca kunnen zijn. Met beide heb ik geen ervaring. Laat je in ieder geval niet leiden door de aanschafprijs (gratis stek van de buuv t.o.v. kopen (op onderstam) á 8,- per stok. Druivenstokken gaan láng mee, aanschafkosten per jaar zijn bijna nihil.

De Sonja wedstrijdkomkommer was leuk. Prima ras voor "de langste". In het begin veel mannelijke bloemen. Gevoelig voor meeldauw, waardoor je vrij vroeg moet ruimen. Altijd heb ik (ook) Marketmore staan. Geeft ook in het begin veel vrouwelijke bloemen, blijft (bij mij) steeds vrij van meeldauw. Goede smaak. Misschien zijn er nog betere soorten voor buiten, maar Marketmore is voor mij een blijvertje. Zo stonden ze er gisteren bij: Er zitten nog veel kleintjes aan, maar dat wordt niet meer wat (buiten). Er verschijnen zelfs nog bloemen. Laatste pluk, gisteren, vlak vóór de eerste foto:

Zonet mijn appeltjes geplukt: Links: Rode Boskoop, rechts Schone van Boskoop. Elk ca. 25 kg (op de gok). Beide van laagstam. De Elstar (en stoofpeer Gieser Wildeman) ga ik zeer binnenkort ook plukken. Daarna ook een wat uitgebreider verhaal hierover, in mijn blog.

Ik word het een beetje zat. Iedere keer als ik mijn kop buiten de deur steek, begint het licht te regenen. Of het regent al. Zachtjes, maar genoeg om binnen een paar minuten kletsnat te worden. De tuin heeft er geen last van, die kan het water nog makkelijk opnemen. Ja, ik mag eigenlijk niet klagen, hier in het Zeeuwse (Sint Philipsland). 178 millimeter regen in de eerste 18 dagen van september. Maar ik klaag toch.

Ik heb een potje (van 180 ml) gevuld (ingeklinkt door een klein beetje aan te drukken). Gewogen. Gewicht van leeg potje eraf. 62 gram netto. Rekensom: (1 / 180) * 62 = SG 0,344. Zeg maar 1/3e van het gewicht van water. (Excuus aan jou voor deze uitleg, maar er kunnen mee-lezers zijn die moeite hebben met eenheden, en volumes t.o.v. gewichten.) Volstrekt off topic: wat is zwaarder: een kilo kippenveren of een kilo lood?

Het is weer voorbij, die mooie zomer, die begon zowat in mei Ik dacht dat er geen eind aan zou komen, maar … Stom deuntje, wel zeer toepasselijk op dit seizoen. Dat de zomer voorbij is, is ook te merken aan de opbrengst van mijn zonnepanelen, De laatste twee zeer sombere dagen leverden net genoeg op om op nul-verbruik te komen. Het goede nieuws is dat mijn zomer-overproductie van ca. 1.800 kWh in de spaarpot zit. Daar kom ik de winter ruim mee door, zelfs incl. verbruik van de hybride warmtepomp. Lang leve de salderingsregeling. Voor mij, hier: een nogal verdorde tuin, deels overwoekerd door onkruid. Veel wilde braam! Toch geen klachten. Eergisteren weer even gezwommen, vlak bij huis. Nr. 70 dit seizoen! In het kort: Alles wat het echt moest doen, deed het. Grootfruit: Giezer Wildeman, Elstar, Goudrenet: prima (de Goudrenet en de Elstar zijn al deels geplukt, Wildeman moet nog wel een paar weken.) Pruimen (Reine Victoria en Mirabelle de Nancy): na 8 jaar nog steeds nauwelijks opbrengst. Die gaan in de kachel. (Wijn)druiven: redelijk. Ze moeten nog geplukt. Komkommers: top! Tomaten: redelijk Pepers: nog niet eerder zo’n goed seizoen gehad. Tuinkruiden: OK. Alleen is alle munt volledig opgevreten, door het munthaantje. Binnen twee dagen was alles tot op de grond afgevreten. Mijn speciale Brave Hendrik doet het prima, over een week of twee / drie oogsten. Maar het seizoen is lang nog niet klaar, eigenlijk begint het pas: Pepers: Pepperflakes /-poeder maken; ook sambal Stoofpeertjes in bulk bereiden en in porties invriezen Deel van goudrenet naar appelmoes; de rest is voor appeltaartjes en zo Wijnmaken van de druiven Omzagen van de drie pruimenboompjes, en verwerken tot haardhout. En ik ga natuurlijk weer rapen. Aardappelen en uien. Dit jaar veel percelen met aardappels, erg weinig met uien. Wel veel tarwe, maar daar heeft deze raper niks aan. O ja: de saffraan moet nu nog geplant, net zoals -wat later- de knoflook Geen foto’s? Vooruit dan maar: Mijn komkommers Marketmore (de Sonja heb ik al ruim een maand geleden geruimd: meeldauw): Zeker die rechtse wordt nu minder, maar geeft nog steeds. De linker (staat meer in halfschaduw) gaat nog redelijk goed. Net zoals vorig jaar geeft die linkse (halfschaduw) ook meer opbrengst dan de rechtse. Dus niet alles heeft véél zon nodig. Gerelateerd aan akkerbouw en erfgoed: de Open Monumenten Dag op 10 september. Groepjes mensen gewogen op een ouderwetse weegbrug (oud, niet meer in zakelijk gebruik, maar nog volledig operationeel). De mensen kregen een origineel weegbriefje mee. Meer info over deze weegbrug: https://philippuslandt.nl/weegbrug/ De weegploeg tijdens de na-zit. Ik: met pet. Het mechanisme van de weegbrug: Werkt net zo als zo’n ouderwetse baby-weegschaal, met schuifgewichtjes. Enige wezenlijke verschil: niet tot ca. 10 kg, maar tot 30 ton.

Twee jaar braak, nu vol met onkruid: goed teken. Dat onkruid heeft er dus helemaal geen last meer van. Eventuele bestrijdingsmiddelen zullen inmiddels deels zijn afgebroken, restanten zijn naar het grondwater afgevoerd, door regenwater En vanaf "jouw" grondwater diffundeert het naar ander grondwater, eerst in de directe omgeving, geleidelijk steeds verder. Dit is natuurlijk geen vrijbrief om die middelen te gebruiken: je hebt er zelf last van, insecten hebben er veel last van.

Om de dag een handje rijpe Cayennes, Al een paar weken. Niks bijzonders. De Mdme Jeanette begint nu ook af te rijpen. Nog velen zijn onderweg. De Jeanette geeft dit jaar mooie vruchten. Fors aan de maat ook: de grootsten zijn ca. 5 cm lang. Misschien hoeven de planten -in dit uitstekende peperjaar- niet eens meer naar binnen om af te rijpen. (Zowel Cayenne als Mdme Jeanette: buitenteelt in potten, wel zeer beschut.)

Wat denken jullie, worden deze nog rijp? Ras: Brown Turkey. Die met een blosje is op weg, maar die nu nog groen zijn?

Gisterenmiddag sprak ik toevallig een lokale hobby-jager. "Dan ganzenjacht is bijna voorbij, maar ik heb wel een paar eenden voor je, vanochtend vroeg geschoten". Daar zei ik geen nee tegen: Straks aan het werk, maar nu eerst de messen slijpen.