roeier

Die sloten in het oosten van Friesland zijn altijd erg droog. Hier in het westen kunnen we vanuit het IJsselmeer water binnen pompen, dus onze sloten zien er altijd wel vol uit. Toch valt hier veel minder regenwater, in het oosten van Friesland valt doorgaans veel meer, maar niet genoeg om de sloten te vullen. Op noodweer zit natuurlijk niemand te wachten. Bij mij was er geen regen en geen wind de laatste paar dagen, en dat mag van mij nog wel even zo blijven. Mijn maandtotaal is slechts 24½ mm, de regenwolken waaien hier meestal overheen in deze tijd van het jaar, maar 24½ mm is nog wel iets, en met bijgieten valt het goed te doen op de tuin.

Ik ben zover nog niet. Hier op de stoffige steppes van het noorden weinig roest. Een ras als Eden Rose zet nog even de turbo erop en haalt in lengte nu de andere rassen in: Dit blijft het meest gedrongen ras; Ljubitovica, maar wel met plompe stelen (de sprietjes rechts zijn sjalotten): De helft van de Wonha heb ik helaas moeten ruimen. Ik denk iets met de grond wat niet goed is voor Alliums. Vorig jaar stond daar in de buurt een knoflook uit de winkel, die verrotte, en ik dacht dat komt omdat die uit de winkel is, maar nu is ook de Olifanten knoflook verrot, die stond op dezelfde lijn, en nu dus de Wonha. Dat is te toevallig; er moet iets mis met de grond zijn daar. Nee, ik heb niet voortdurend Alliums op dezelfde plek gezet, dat vermijd ik, maar het verrotte spul stond wel allemaal in dezelfde lijn. Jammer, daar maar geen Alliums meer.

Wat regen betreft had je vorig jaar Juni de 8-ste al twee keer zoveel regen in de maand gehad als nu, Patrijs: https://www.moestuinforum.nl/topic/23493-het-weer-in-2019/page/5/?tab=comments#comment-382146. Ik ben iemand met een barslecht geheugen, weet nooit waar ik een schaar twee seconden terug heb neergelegd, maar mijn lange termijn geheugen gaat dan nog wel; ik herinner mij dat RobO, Charly en zo bakken regen hadden vorig jaar rond deze tijd - het westen dus vooral. In vergelijking gaat het nu maar matigjes met de regen. 2018 had volgens mij wel een echt droge zomer, en die van 2017 was kletsnat. Wel altijd droge lentes die jaren.

Dat is erg laat voor luis, de meeste meldingen komen in April al binnen. Ik heb bij mij helemaal geen zwarte luis kunnen ontdekken. Peulen heb ik nog niet, de bloemen bloeien pas. Alleen voor huis moet vorig jaar een boon gevallen zijn, want daar kwam een bonenplant op. Met de zachte winter heeft die geen tik gekregen, en ik tel daar nu 16 peulen aan. Geen grote peulen, want dan krijg je zoveel niet, maar zo'n aantal is toch gehaald met nul komma nul zorg. Niet veel groentes zouden zo tussen het gras tot een goed resultaat zijn gekomen, schat ik. Een boon, als vlinderbloemige, haalt toch veel voeding uit de lucht. Zo'n vrijwillig in de herfst opgekomen tuinboon laat wel zien dat zelfs hier het zaaien van tuinbonen in de herfst mogelijk is. Maar het was dan ook wel een erg zachte winter, normaal zou ik minimaal een kasje nodig hebben. Ik hou het op voorjaarsteelt.

Ja, misschien dat de plant het zelf eerder regelt dan de insecten, want die insecten doen toch doorgaans hun best wel. Meestal krijg je in de lagere etages van de plant haast alle peulen, en maar een enkele keer bovenin één. En als je erg laat zaait, bijvoorbeeld nu nog of wat later, dan krijg je even mooie planten met bloemen, en dan zijn er evenveel of misschien wel meer insecten, maar dan krijg je haast geen peul meer. Bij een ras met grote peulen krijg je inderdaad maar een stuk of 5, 6 peulen per plant. Bij een kleiner ras als Listra krijg je het dubbele, en bij die ouderwetse veld- of duivenbonen kunnen er tientallen aan zitten, maar dan zijn ze nog kleiner. De bonen zullen wel komen, Emieltje, want bijen en hommels zijn dol op de bloemen van deze bonen. Vorige week zag ik een hommel of bij al driftig rond de bloemknoppen van mijn tuinbonen gaan om te zien of er al wat open waren. Waarschijnlijk dacht hij, 'potver, normaal bloeien ze toch al rond deze tijd, waarom nu dan nog niet?' Ik heb ze laat gezet, met excuus aan de insecten, maar inmiddels bloeien ze dan.

Hier gaat het nog wel. Misschien door meer kou? In de zon staat het wel de hele dag, en het voorjaar heeft een scherp zonurenrecord gezet, dus geen barmhartigheid van die kant. Toevallig stond er rabarber in de achtergrond bij een foto van oerprei die ik maakte voor het oerprei onderwerp een paar dagen terug: https://www.moestuinforum.nl/topic/25699-oerprei/page/4/?tab=comments#comment-400625. Ik heb volop rabarber kunnen eten dit jaar. De stelen zijn wel dunner dan andere jaren, het houdt op bij 2½ cm dikte, dus geen stelen van 4 cm of dikker, maar ze zijn nog mooi zat, die stelen.

Die Eden Rose/Rose de l'Autrec gaat inderdaad wel een jaartje mee. Er komen groene puntjes in, dat is alles, alle bolletjes zijn nog knoerdhard, niet verdroogd. Die puntjes zijn wel scherp, ik snij ze eruit voor gebruik. Het schijnt dat die kiempunten ook voor je mondgeur zorgen. Maar ook de Wonha gaat wel een jaartje mee. Hieronder links twee Eden Rose tenen, rechts een bolletje Wonha. Eén teen Wonha heb ik er vanaf gebroken en gepeld. Zie je uitdroging? Even die beginnende worteltjes eraf, het puntje eruit en dan doe ik het hier graag mee. Foto van vandaag, de nieuwe oogst komt er haast aan, dus ik zit niet met een periode dat ik geen knoflook heb.

Ik denk niet dat dat een F1 is, want dat staat dan altijd bij. Bovendien zie ik staan, "sät sich jedes Jahr selbst aus". Zo'n opmerking zou je niet verwachten bij een F1. Ik heb net zaad van m'n eigen paksoi uitgezaaid. Dat bloeide wel samen met boerenkool en spruitkool, ik ging ervan uit dat dat niks uitmaakte, gebaseerd op het boek 'Seed to Seed' van Suzanne Ashworth. Maar ik vertrouw op Weknow's opmerkingen, en dan is mijn boek wat optimistisch. Het is niet zo'n eenvoudig onderwerp; moeilijk om betrouwbare info over te krijgen. Maar als iemand die aan niemand verantwoording verschuldigd is kan ik altijd gokken dat het goed gaat en gewoon wel eigen zaad gebruiken. Tot nog toe heb ik goede ervaringen met eigen overgehouden zaden van spruitkool en mizuna (ook een Brassica). Gemengd succes met palmkool, omdat ik maar in de helft van de gevallen die typerende palmvorm terug kreeg. Al doende leert men.

Toch doet die het bij mij heel aardig. Als ik tenminste de Eden Rose en de Rose de Lautrec op één hoop mag gooien. Lautrec is een streek in Frankrijk, en als zo'n bolletje niet daar wordt gekweekt, mag het niet 'de Lautrec' heten. Dus is buiten de Lautrec die knoflook tot Eden Rose omgedoopt. Ik geloof dat het zo zat, of Eden Rose is een sterk verwante knoflook uit dezelfde streek - misschien dat Franse bronnen hier duidelijker over zijn. Nou ja, ik heb Eden Rose, en dat is zoiets als Rose de Lautrec, daar komt het op neer. Het is wel een lastige groep, die Creole groep, als je in het noorden zit. De Eden Rose was vorig jaar in Nederland niet te koop voor zover ik heb gezien, want te klein gebleven bij een belangrijke Nederlandse leverancier van het pootgoed. Veel groter dan 5 cm waren ze bij mij ook niet, maar dat vind ik er dan net zo'n beetje mee door kunnen. Maar die bewaarbaarheid hé. Ze beginnen nu wel langzaam uit te lopen, die van vorig jaar, maar zijn nog erg stevig, geen uitdroging, en het is haast de enige knoflook van de oogst van vorig jaar die ik nog kan gebruiken. Even linken naar een foto van een Eden Rose bol van een tijdje terug: https://www.moestuinforum.nl/topic/24325-knoflook-seizoen-2019-2020/page/7/?tab=comments#comment-395749 Om het groen van de knoflook te gebruiken bevalt me totaal niet, het is me te stug, dus dat is voor mij geen alternatief. Prima als andere mensen dit wel graag gebruiken, maar ik zit al een tijd aan de Eden Rose bollen. Ik ben benieuwd hoe de oogst van de Eden Rose gaat worden, de planten zijn nog wat verder gegroeid, ze zijn nog volledig groen en hangen wat schuin vanwege de storm, maar zijn niet geknakt. Het is een laat ras, ik ben benieuwd of later poten voordeel heeft gegeven. We zullen het zien.

De bloemen zijn gewoon verwelkt, niets aan de hand. Bloemen leven niet zolang, de bedoeling is dat ze bevrucht worden, maar bij tuinbonen is het maar een fractie wat daadwerkelijk bevrucht wordt en tot peulen leidt. Deze zo te zien niet.

De mens. Oh wacht, je bedoelt dat kleine kevertje wat op de mens rondkruipt: groene bladsnuitkever. 🙂

Bij kolen - paksoi is een kool - wordt in het algemeen aangeraden minstens iets van 100 planten te hebben staan om voor voldoende genetische variatie te zorgen en zo regressie te voorkomen bij doortelen. Zelf vermoed ik dat je die eventuele regressie pas na een paar generaties zou kunnen zien, en je kunt het ook ondervangen door meerdere generaties te zaaien of af en toe nieuw zaad te introduceren. Ik laat mezelf er niet door belemmeren. Wat de zaadvastheid betreft; kijk eerst even of het niet F1 zaad is - dan is het een kruising van verschillende ouders en kunnen de nakomelingen tamelijk verschillend zijn. Bij zelf zaad overhouden vermijd je liefst F1 planten. Zelf heb ik nog geen ervaring met telen van eigen paksoi zaad, dus kan de zaadvastheid niet beoordelen. Ik kan wel een misverstand m.b.t. kolen van tafel vegen; de leek denkt nogal eens dat alle kolen met elkaar kunnen kruisen. Dat is niet zo. Alle kolen zijn Brassica, maar een Brassica oleracea kan alleen vermenigvuldigd worden met een andere Brassica oleracea, een Brassica rapa alleen met een andere Brassica rapa, enz. Dus als in de buurt van je paksoi wat koolzaad staat te bloeien levert dat geen kruisingsgevaar op, want dat zijn beide dan wel kolen, maar paksoi is Brassica rapa of Brassica campestris, terwijl koolzaad Brassica napus is. Er komen altijd veel insecten af op de bloemen van koolplanten, ja.

@Mellie, er zijn op dit forum mensen die roest op Olifanten knoflook melden. Ik ben er van overtuigd dat er meerdere rassen OK zijn, en dan heb jij er eentje die niet ontvankelijk is voor roest. Mogelijk dat je met dit ras door wilt. Als je nieuw pootgoed koopt kan het best zijn dat het een ras is wat wel roest krijgt.

Op zich bloeit paksoi een stuk mooier dan de doorsnee kool, en neemt minder ruimte in. Hoeveel ruimte je hebt weet ik natuurlijk niet, maar om een paar gewoon te laten bloeien is niet onaantrekkelijk. Het is een veel voorkomende klacht bij paksoi dat die snel doorschiet, volgens mij een schaduwkant van de snelle groei. Ik heb het pas één keer geteeld, volgens het pakje vanaf half Juli gezaaid, dat ging prima, zonder doorschieten. Ook op dat pakje stond de aanbeveling om direct in de volle grond te zaaien, omdat verspenen de kans op doorschieten zou vergroten.

😄 Hah, ja dat had ik ook. Fruitboompjes die ik doorgaans wat halfslachtig aanbind, en ik de laatste tijd weerhield helemaal richting Amerika te buigen, hingen nu plotseling schuin richting Azie, de kant die ze voorheen ook altijd opwilden. Maar ik ben blij dat iets waar ik vertrouwd mee ben is teruggekeerd. Pompoenen en zo had ik nog niet op de winderige steppe durven zetten. Staan wel rond de voordeur, en hebben dus een hagelbui te verwerken gekregen, maar het waren geen al te grote stenen. Wat nog niet uit de pot groeit kan er nog best even in blijven. Wat tuinbonen zijn wel geknakt, want sommige dingen staan bij mij in de volle grond. Ik ben nu eenmaal één van de laatste der mohikanen die nog aan volle grond doet.

Niet om Appelvrouw ervan te weerhouden om antwoord te geven, maar om als pootgoed te gebruiken zou ik de preien langer laten staan; zolang ze nog groen zijn kan de bol er nog van groeien. En dan zou ik zelf zeker de grootste bollen uit een cluster bollen nemen, want van de kleintjes mag je maar kleine preitjes verwachten. Van wat op mijn foto staat van een paar berichtjes terug is het meeste in de pasta beland, zowel de bolletjes als het groen. Die bolletjes zijn heerlijk zacht, viel me op. Het zag er uit zoals op Appelvrouw's foto, dus de bollenclusters hadden nog een stuk dikker kunnen worden, maar het groen raakt dan vergeeld en de opkomende bloemstengel zorgt waarschijnlijk voor wat taaiheid en bitterheid van het groen. Het is dus lastig om zowel kool als geit te sparen. Ik had er trouwens ook wat 'heksenbezem' in, net als op de foto's van Appelvrouw valt te zien. Dat is die doorgroei van net gevormde bolletjes. Ik had het vorig jaar dacht ik niet, maar oerprei lijkt er erg gevoelig voor.

Wat ik me wel afvraag, aangezien het vast patroon is dat het op zoveel plaatsen in het land regent terwijl hier de regenmeter zo goed als leeg blijft: zijn er bij jullie weidevogel gebieden en hoe zijn de berichten daaruit? Hier is het kommer en kwel op de verdroogde steppes; dieren verhongeren want er is te weinig te eten en kuikens maken weinig kans. Doen ze het bij jullie beter met alle regen?

Vijf berichten terug in dit onderwerp - Mei 2018 - vertelde ik dat de pluk in mijn straat werd aangepakt. Er zijn plastic zakken overheen gedaan met daar weer gras over. Dit jaar ligt er nog steeds gras over, geen plastic meer, maar van de duizendknoop is niets meer opgekomen. Er komt ook vrijwel niets anders door de laag gras heen, die broeierig heet is. Ik zal het in de gaten houden, maar deze methode om dit onkruid te bestrijden lijkt kansrijk. Het heeft wel al een paar jaar lang een lelijk stukje straat opgeleverd.

Niet alle rassen hebben het, dacht ik, maar ook muskaatpompoenen (Cucurbita moschata) kunnen die tekening krijgen. Courgettes zijn Cucurbita pepo, dus dezelfde familie, maar een andere soort. De meeste pompoenen zijn Cucurbita maxima, en die hebben dan weer niet dat gemeleerde blad, maar ik sluit niet uit dat daar ook weer een uitzondering op bestaat; er bestaan zoveel pompoenen, dat valt lastig bij te houden.

Het lijkt me onwaarschijnlijk, ik zit eerder aan vorst te denken. Om te testen op phytophtora kun je een licht aangetast blad nemen, nat maken, en in een plastic zakje bij kamertemperatuur houden, evt. Met een sponsje of doekje erbij zodat het blad vochtig blijft. Binnen een dag is de aantasting dan veel groter, en moet er wit pluis te zien zijn. Zonder zo'n test is het witte pluis soms ook al goed te zien aan de onderkant van het blad. Maar ik denk dus niet dat je het hebt, het is erg vroeg ervoor en het is ook erg droog.

Maar meer kou hebben we. De grootste krant van Friesland is met het maandoverzicht van de maand Mei gekomen, en er is een record gesneuveld: nog nooit kende Mei zoveel vorstdagen. Er waren er 5. Vorst aan de grond: 11 dagen. Friese cijfers hè. Net als vorig jaar was deze maand Mei kouder dan gemiddeld. De warmte overdag was wel normaal, maar de nachten waren zo koud. Wat niet in het stukje staat, maar wat er makkelijk valt bij te bedenken, is dat dit gelijk opgaat met de droogte. Droge lucht laat meer kou toe. Gemiddeld mag het dan natter en warmer zijn, als het voorjaar zo droog is, dan krijgen we daardoor meer kans op nachtvorst. Dus kunnen we door de klimaatverandering meer subtropische gewassen kweken? Daar mag je sceptisch over zijn, als je de situatie zorgvuldig aanschouwt. Misschien in Zeeland wel, en het westen van België, maar het lijkt me dat die delen van Nederland die altijd al een redelijke kans op nachtvorst hadden in het late voorjaar, op deze manier daar zeker niet van verlost raken. Verder meldt het overzicht van Mei dat het zeer zonnig en droog was - iemand die dat nog niet was opgevallen? - en over de hele lente (Maart, April en Mei bij elkaar) was er een zonneschijn-record. Toch heb ik vandaag geschoren schapen zien lopen... Voor wie het hele overzicht voor Friesland wil lezen: https://krant.lc.nl/titles/lc/5748/publications/4032/articles/1147393/26/4. Sorry, volgens mij moet je je registreren daarvoor.

Mogelijk dat het volgend jaar prima broccoli oplevert. Ik zou de bloemstengels verwijderen en de plant gewoon verder laten groeien. Broccoli zijn bloemknoppen; wat we eten zijn bloemen in de knop. Die fase is dus al geweest, en de bloemknopjes zullen klein zijn geweest. Als de plant groter kan groeien komen er hopelijk volgend jaar ook grotere bloemknoppen (broccoli) in.

Dit onderwerp heeft een tekort aan foto's! Ik heb vanmorgen een plukje van mijn oerpreien gefotografeerd, ik denk dat dit ongeveer is zoals ze er nu normaal uit zouden moeten zien, gewoon als kleine preitjes dus: Ik heb ze elders nog staan en daar verschijnen de bloemstengels al. Ik maak ook nog wel even een foto als ze bloeien.

Dat ziet er op het oog niet te vroeg geoogst uit. Al is begin Juni wel erg vroeg, maar die bollen zijn heel bol van vorm en de individele tenen zijn al heel duidelijk gemarkeerd, bij een paar bollen misschien iets minder. Te laat geoogst is zeker slecht bewaarbaar, want het vlies rond de bollen is gewoon de onderkant van de bladen, en als die al zover vergaan zijn dat de tenen bloot komen te liggen, dan zijn de bollen minder lang te bewaren. Of te vroeg geoogst ook de houdbaarheid beïnvloedt weet ik niet, ik heb dat wel eens gelezen geloof ik, maar ik kan me moeilijk voorstellen dat een beetje vroeg oogsten effect heeft. Waarschijnlijk zijn deze bollen over een half jaar nog wel goed. Knoflook bewaar je trouwens niet zoals uien in de zon, maar zoveel mogelijk uit de zon. Wel zodat de wind er doorheen kan.

Ja, ze kunnen er nu veel beter uitzien, forser, meer blad... een verhuizing vroeg in het voorjaar was natuurlijk niet ideaal. Nu kun je weinig meer doen, de bolletjes zullen ook wel wat magertjes zijn, maar waarschijnlijk goed genoeg uitgangsmateriaal voor volgend jaar vormen. Bij mij zie ik nog geen bloemstengels komen, die zou ik nu wel verwachten, en die laat ik waarschijnlijk gewoon gaan, het zijn wel mooie bloemen, maar het zal zo zijn dat die wel energie van de bollenkluit wegnemen, dus dat die kleiner blijft. Bij jou zullen ook wel wat bloemstengels komen verwacht ik, maar als die uitblijven is dat nog een teken dat de plantjes te klein zijn gebleven.