Patrijs

Een uitzonderlijk winterweekje. Het is lang geleden dat we een week met vorst in december gehad hebben. De laatste winters was de vorst vaker een toegift aan het eind van de winter, als er al vorst van betekenis was. Omdat de te verwachten kou er nu serieus uitziet neem ik wat meer voorzorgsmaatregelen. Zo graaf ik nog wat pastinaken uit om in de schuur te bewaren. Ze zien er wat aangetast uit maar dat is gelukkig alleen de buitenkant. Vanwege de kou moet ik bezig blijven en ik ga maar even met de compost verder. Ik graaf de laatste compost, die al klaar lag in het tijdelijk vak af en gooi die in de lage kas. Daarna begin ik met wat van de compost uit een compost vak te halen. Die drie vakken zijn allemaal vol en ik wil weer ruimte hebben. Die compost is bijna goed en die verspreid ik op het stuk waar straks de peulen komen. Het tijdelijke vak heb ik afgebroken en weer opgebouwd op de plek waar straks de aardappels komen. Met wat palen, pallets en platen ben je snel klaar. Het is koud maar zonnig en er zit nog geen vorst in de grond. Ideaal weer om dit te doen. Voor 's avonds neem ik de eerste boerenkool mee. Het is er nu wel weer voor. Ook lopen sommige van de planten terug door knolvoet, die kunnen gelijk opgeruimd. Een variatie van boerenkool met pasta. : De nachten worden kouder en de zon is er maar kort. Te kort om de eenruiters van de platte bak te laten ontdooien. Enkele nachten is het hier windstil en een stuk kouder als in oost Nederland, ook dat gebeurd weinig. De planten die er nu nog staan trekken het net. Het scheelt dat er geen koude droge oostenwind waait die vaak fataal is voor de bevroren planten. Al heeft de snijbiet het wel zwaar bij minus zeven. De Radicchio trekt dat beter. De uitgereden compost bevriest nu ook, wat een tegenvaller is voor de merels en roodborstjes die er graag nog wat leven uitpikken. Ik heb het kuubsvat opengezet, eerder was al de kogelkraan bevroren wat een scheurtje gaf in het metaal. Het vat zelf bevriest niet zo snel, er is voornamelijk lichte vorst, de matige vorst duurt meestal maar een paar uurtjes. Een beetje wind van zee of de zon maken er weer een eind aan. Het tijdelijke vak zit vol met compost, ik kan dat straks verspreiden maar eerst moet ik daar nog opruimen. Weer een kuub puike compost zonder ellende. Bij radar van de VARA was er net weer een programma over commerciële compostverwerkers. Er zit veel meer in als gewenst, zware metalen en schimmeldoders bijvoorbeeld. Omdat ik toch niet veel meer kan doen gooi ik de twee kuub compost die nog niet klaar is ook nog maar een keer om. Er komt zo weer zuurstof bij zodat de vertering sneller gaat. Ook kan ik kijken of het niet te nat of te droog is, Na een paar middagen spitten zit het vak weer bomvol. Ruim anderhalve meter hoog maar het zal snel slinken. Van gaas en planken en wat prikkers maak ik een tijdelijke verhoging. En er is weer een vak leeg.... Daar gooi ik het laatste vak half verteerde compost in om. Ik had op dat vak de oude maisplanten gelegd tegen de vele regen in de herfst, de compost moet niet te nat worden. Meestal zit er wel een muizennest in een van de vakken, en ook nu vluchtte een muisje weg terwijl ik even uitrustte. Maar in dit vak zaten onder het mais twee ratten. Ze sprongen er uit en vluchtten weg, ik kreeg ze niet te pakken. Ze hadden een lekker warm nest gemaakt in de zacht broeiende compost van de mais en het olifantsgras wat ik er een mand terug opgegooid heb. Ze vinden wel weer een nieuwe plek op een verwaarloosde tuin. Deze compost zit nog vol half verteerd materiaal en mestwormen, die kan nog wel een half jaartje liggen. Halfweg met het omzetten, regelmatig moet ik even uitrusten in de winterzon. En dan is de beurt aan de vogels. Een week en drie en een halve kuub verder: We eten nog van de groenten die nu in de schuur liggen of uit de vriezer maar ik neem ook wel wat van de tuin mee zoals deze palmkool. Voor een quiche met prei: Bij bewolkt weer zit ik in mijn kasje, even spieken hoe het met de Aguadulce tuinboontjes gaat: Daar kiemt wat. Buiten en onder plastic en glas hebben ze het zwaarder. : Eergisteren kon ik nog in de lage kas spitten, de grond was daar nog niet bevroren. Ook haalde ik er nog een maaltje raapstelen uit. Maar vandaag was alles stijf bevroren. Alleen maar kijken, werken kan niet. Morgen eens kijken wat er overgebleven is op de tuin. Vandaag heb ik maar een rondje gefietst door de verlaten duinen.

Bestrijden kan door bijv. ransuil, kerkuil, velduil en steenuil te faciliteren . Ook reigers eten graag een bruine rat. De grote van het gat kan de dader verraden.

Dat zou heel goed kunnen. Er is nu minder te eten. Een stuk gaas er over tot het eerste groen boven komt?

Vervelend, en meestal komt de schade pas bij dooi tevoorschijn. Heb je een makkelijk te bereiken aftapkraan? Hier vandaag twee kruiwagentjes mest op de composthoop gegooid, het was eigenlijk niet nodig maar de vogels keken me hongerig aan. Wat bessentakken klein geknipt in de zon en de Wolfspoot weggeknipt.

Dat wordt dan voor volgende winter denk ik? Winteruien plant je in de herfst. Ik heb de afgelopen jaren wel de sjalotten op de kortste dag gepoot.

Dat verschilt per insect. Vandaag wat prei geoogst, wat ik nog net uit de grond kon krijgen. Bijna iedere plant is aangetast door de larven van de mineervlieg, en de poppen zitten nog in de plant te overwinteren. Ik plet die poppen voor ik het loof op de composthoop gooi. Ook zorg ik voor broei in de composthoop om de schadelijke insecten en ziekten te elimineren. Vergeefse moeite denk ik want er zijn er genoeg hier die wel prei planten maar het niet oogsten en dan komen in het voorjaar daar de poppen uit. De mineervlieg kan dan weer zijn eitjes in het voorjaar afzetten. En dan zijn de poppen aan het dansen, de kringloop is rond. Bij andere insecten overwinterd de vlieg of er overwinteren larven in de grond. Voor mij een reden om al de aangetaste kool gelijk te oogsten en af te voeren. Van het aspergehaantje overwinterd de kever in het loof van de asperges. Vroeger was ik de enige die hier asperges teelde. Ik verwijderde het loof en voerde het af of verbrandde het. Ik heb veel asperge klauwen uitgedeeld en men laat het loof op het veld staan. Sindsdien is asperge haantje hier actief. Een citaat uit een informatieve website: Bron: Hobbytuinders ontdekken mineervlieg als nieuwe plaag in prei (levenscyclus en preventie) – GroentenInfo (plantaardig.com)

Het was vandaag weer stralend weer..... Wat prei uit nog net uit de grond kunnen krijgen en dat schoongemaakt. De ramen van de platte bak waren aan de zonkant aan het ontdooien, ik dacht ik was ze even, maar dat vroor gelijk weer vast.... In de lage kas vroor het niet, daar raapstelen geoogst en compost gegooid. Twee ramen gespit en een tijdje bezig geweest om het roodborstje weer uit het kasje te krijgen.🐤 Toen de zon weg was ben ik ook maar weggegaan om weer op te warmen.

Hier was het andersom, het lokale meetstation geeft al een paar dagen +0,3 graden Celcius....❄️❄️❄️ Vannacht flink ijzel hier, ik moest midden in de nacht de jongste van haar werk halen en ben een tijd bezig geweest om de bescherming van de voorruit van de auto te halen. Gelukkig zat die er wel op want krabben had weinig zin. Vanmiddag is het hier flink gaan dooien, en af en toe wat winterse neerslag dus vannacht zal het wel weer glad worden. Gelukkig hoef ik er dan niet uit.

Klopt het blijft een flinke klus. De rest van het gezin is nu naar de sportschool maar ik kan nu lekker met een kopje thee onderuit op de bank. Vandaag het laatste vak gedaan, weer een kuub. Ik had het ook kunnen laten want de mestwormen doen er ook hun werk maar nu heb ik gelijk de kluiten mest klein gemaakt zodat er weer zuurstof bij kan. Dan gaat het composteren een stuk sneller. Ook heb ik twee ratten verjaagd die een riant onderkomen in de bak hadden gevonden, lekker droog en warm en af en toe wat eten op je kop. Wie wil dat nu niet? Ze waren in goede conditie want ze sprongen hoog en gingen er als een speer vandoor, ik kreeg ze niet te pakken..... Ik zet in mijn volgende Blog wat foto's van de compostbakken en zal er een linkje van maken. En wat betreft het werk, het hoeft niet in een dag te gebeuren. De moestuin is een hobby, ik krijg er niets voor betaald.

Weer lekker op wintersport geweest. Een compostvak helemaal uitgegraven en opnieuw opgezet in het vak ernaast. Daar ligt nu 1,5 kuub opgetast. Zwaar werk, vooral als het ene vak leger wordt en je diep moet bukken en het andere vak hoger wordt. Tussendoor genoten van de zon en de vogels. Nog een vak te gaan en dan is dat weer klaar voor een paar maanden.

Koolvliegen vliegen naar hun gastplant om daar dicht bij de wortels eitjes af te zetten. De kolen elke keer op een nieuw stuk zetten heeft zin voor de teeltwisseling maar helpt niet bij aan de aantasting van de koolvlieg. Daar kan je beter koolkragen voor gebruiken. Het liefst van asfaltpapier maar karton o.i.d. kan ook. Doe de kraag om de stam van de kool zodat de vlieg er geen eitjes meer afzet. Voorbeelden van koolkragen: koolkraag - Google Zoeken

Vandaag zag ik een bokje bij het verlaten van het tuincomplex. Zat in het duinrelletje en vloog op toen ik langs liep, geheel volgens het boekje. In het weiland ook een watersnip, zijn grote broer. Er zitten nu met de vorst veel meer vogels, zoals spreeuwen op de mesthoop, die heb ik nog niet op de tuin gezien. Natuurlijk een lijster, merels, winterkoninkjes en roodborstjes. Van die laatste zitten er nu twee op mijn tuin genoeg te eten dus voor twee vechtersbaasjes. Vorige week een sperwer en een hoop veren op mijn tuin. Ik vreesde voor "mijn" vaste roodborst maar de volgende dag zag ik hem gelukkig weer.

Te koud om te spitten maar de mesthoop lag te dampen. Dus het laatste beetje compost op de wachthoop gezet, toch weer een kuub voor de lage kas en het aardappelveldje. Het lege vak voor de helft weer gevuld met afgewisseld oude, en verse mest, kartonsnippers en tuinafval.

Hier staan er nog wat in een kasje, ik kijk wel of het nog wat wordt. Vandaag eerst een stukje gespit en gemest in het lekkere zonnetje. Daarna een tijdelijk compostvak gemaakt op mijn aardappelperceel '23. Daar een halve kuub bijna rijpe compost in gekruid, tot groot genoegen van de vogels. Boerenkool en pastinaken geoogst en in de schuur gelegd. Van de IBC de kraan een beetje opengezet opdat die niet bevriest en het vat leeg kan lopen.

Het is een waterkoud winterweekje geweest. Met dit weer kan ik me wel voorstellen dat voor velen de moestuin even geen aantrekkingskracht heeft. Er zaten erg sombere en donkere dagen bij maar gelukkig was er ook af en toe zon en met de Sint een mooie volle maan. Ik ben toch iedere dag naar de tuin geweest, er moet tenslotte ook eten komen. Gelijk doe ik er dan wat. We eten nog steeds sla, hier met aardappels bieten uit de tuin en vis. Ook de hond mag mee eten van de bieten er zijn glutenvrije hondensnacks gemaakt. Ik ben druk bezig geweest om ruimte te maken onder het glas nu er weer vorst komt. Daar stonden onder andere nog raapstelen die inmiddels gewokt zijn met de laatste radijzen van '22. Op de tuin ben ik begonnen om wat spul te verplaatsen. De Welsh onion stonden dicht op de asperges waar ik ook mest wilde inspitten. Ik heb heb een paar rijtjes in de platte bak gezet. We eten nu vaker dezelfde groenten, wat soms ook wel weer makkelijk is. Ik heb de witlofpennen in hun kuil gezet, het waren er niet veel maar ze zijn wel groot. Een stuk groter als de reguliere pennen. Tijdens de winterse buien heb ik nog wat gezaaid, maar eerst moest ik zaaigrond mengen. Oude potgrond, goed verteerde compost en wat zandgrond uit de kas gezeefd in een emmer en dan goed door elkaar mengen. Naast de tuinbonen staan er nu potjes met Feltham first wintererwten in de kas. Voor mij weer een nieuw experiment. Ze worden 60 cm hoog en ik wil een rijtje in de lage kas onder glas zetten samen met de vroege tuinbonen. De compost was erg mooi geworden en de laatste emmers zijn in de platte bak verdwenen. Ik heb er ook gekalkt, snijbiet, sla, prei en veldsla plantjes gezet en daarna de ramen er weer op. Thuis een warme pannenkoek met eigen aardbeienjam. Het ruimt lekker op, de laatste potjes en bakken met zaaigoed zijn leeg en kunnen weer even opgeruimd. Ik kwam zelfs nog een viskrat tegen waar ik bijna een jaar terug vroege aardappels uit de kas in had gezet.... De aardappels zijn al weer aan het uitlopen en kunnen straks zo de grond weer in. Vandaag was de laatste rijpe compost op, en ik moet nog een raam of vijf bemesten de komende tijd. Ik ga maar door met de bijna rijpe compost. Een kuub lijkt veel maar met 3 cm compost is het na 33m2 al weer op. Ik moet nu aan de slag aan de andere kant van de platte bak en in de lage kas. Eigenlijk wat laat want was ik in oktober begonnen dan had ik nu al kunnen oogsten. Nu zaai en plant ik er voor het vroege voorjaar, als straks in februari de zon weer gaat schijnen. De laatste compost en de ramen waar ik nog aan de slag moet. Er stond nog N-Z spinazie maar die ziet er nu erg droevig uit. Dat komt door de flinke nachtvorst twee weken terug en door het gebrek aan licht. We hebben hier deze week maar een echte nachtvorst gehad, die nacht was het hier windstil en met noord Drenthe en Groningen de koudste plek van Nederland. De rest van de dagen was er wat lichte wind van zee die het rond het vriespunt hield. Komende week kunnen er wel koude nachten komen dus het is lekker dat het glas dicht is en de potten leeg zijn. Het is wel weer even wennen, kou in december. Weer voor risotto met savooiekool, prei met kaassaus en pastinaaksoep met zuurdesembrood. Zo lang de vorst nog niet in de grond zit kan ik door met mesten en spitten, tot groot plezier van de merels, winterkoninkjes en roodborstjes die zo een gedekte tafel van mij krijgen.

Nog wat kleinere snijbietplanten onder glas gezet.

Het laatste beetje compost uit de tijdelijke rijpe compostopslag gehaald en daarna afgebroken. Wat nog niet helemaal rijpe compost verspreid waar straks de peulen e.d. moeten komen. Groot feest voor de merels, roodborstjes en winterkoninkjes die de mestwormen er uit pikken. Wat emmers en bakken leeggehaald en wat snijbietplanten onder platglas verplant. Twee pompoenen van vorig jaar naar buiten verhuisd omdat er plekken aan komen. Ook hier ijskoud, vooral omdat ik nog regenlaarzen aanhad vanwege de mest en prut.

Drei rij prei en wat veldsla plantjes verplant in de platte bak.

Kunnen die niet tegen een beetje vorst? Hier was het somber en waterkoud, net boven nul met lichte wind van zee. Twee ramen gespit van de platte bak. Een kant is nu klaar. Gelijk een raam vol geplant, ingewaterd en voor nu even open laten liggen. Het laatste pootgoed er ook vast ingezet en een stuk gaas er over zodat de katten er hopelijk niet in gaan.

Hier was het relatief koud vannacht en vanmorgen ook ijs en aan gevroren rijp. Zo konden we niet in de auto's, de deuren waren dichtgevroren. Verder gegaan met de platte bak. Een raam vol geplant, kalk en mest gegeven en een klein stukje gespit. Daarna de plattebak en de lage kas dichtgemaakt met de eenruiters. Een zware klus en daarna de betonnen gewichten er op. Mocht de vorst de komende tijd in de grond gaan dan kan ik hier toch doorwerken. De knoflook e.d. uit de kas naar de schuur verplaatst en een bosje selderij mee naar huis. Het was zonnig en rond het vriespunt. In de zon lekker omdat het windstil is.

Twee rijen selderijwortels gezet. Wat snijbietplanten verplant. Twee rijen sla geplant. Alles onder (dicht) platglas.

Voorkomen is beter dan.... Hier staat er eentje in quarantaine in de douche... Vandaag gezaaid en gemest en gespit. Prei geoogst want die stond in de weg. Thee in de kas tijdens een winterse bui. Ook spontane selderij geoogst, maar die mogen straks weer netjes in de rij in de platte bak. Er ligt al weer een stukje grond daar gemest, gespit en gekalkt klaar.

30 wintererwten Feltham First in potjes gelegd in de kas. Ook de witlof ingetafeld.

Drie rijen Welsh onion gezet. Wat snijbiet, sla plantjes en selderij wortels. Alles in de platte bak mat een raam er boven.

Heeft het daar nog amper gevroren? Hier waren de dahlia's snot. Wel ook de knollen beschermd met aspergeloof en een laag verse mest, moet ik ze niet vergeten...... Vandaag twee ramen leeg gehaald, er stonden nog kleine preitjes en raapstelen. Die schoongemaakt en meegenomen en de grond gemest en gespit en weer ingeplant. Gelijk een van de nieuw gemaakte schone ramen er over tegen de koude. Wat verse muntthee gedronken in de kas en naar de opkomende volle maan gekeken.