Tanja65

@donaldk heel veel vragen, niet alles is me duidelijk, maar ik zal proberen ze beantwoorden. Rode melde is rauw eetbaar, vooral het jonge blad. De oudere bladeren zijn lekkerder in toerbak of stoof oid. Over de mini paprika's:/pepers: wat bedoel je met composieten? Paprika’s zijn toch geen composieten? OI kers rood en geel/oranje - die gebruik ik inderdaad als lokplant tegen bladluis. Ik zet ze in emmers met gaten of grote potten, zodat ik ze door de tuin kan slepen als ergens een plant belaagd wordt door bladluis. Truc afgekeken van mijn moestuinbuurvrouw. Geen 100% cure maar tot nu toe tevereden over. Calendula geel en oranje - ja ik maak zelf zalf. Heb ook wel thee gemaakt maar daar kan ik slecht tegen. Uitproberen als kleurstof staat nog op de ‘ooit’ lijst. Cosmea roze, geel/oranje, en cyclaam - Sierbloemen? Nee, vooral lokkers voor bestuivers. Wel mooi. Korenbloem blauw - milde diuretische (vochtafdrijvende) werking en bloedzuiverende werking soms ingezet ter verlichting van reumatische klachten, doe je zel hier iets mee? Of puur sier? Vooralsnog gebruik ik deze vooral als bijenbloem. Wil ook hiervan de kleurstof nog uitproberen. Maar ik kreeg een disclaimer van de moderatoren bij mijn bericht over essiac thee, dus ik ben wat terughoudend je vragen over eventuele geneeskrachtige werking te beantwoorden. Sorry. Gekroonde ganzebloem geel - ja, eetbaar. Leuk in de sla om op te sieren. Ook aan deze plant worden geneeskrachtige gaven toegedicht. Zelf zoeken. Zinnia roze cone - ‘cone’ is kegel. Dit is dus de platte met een kegelvormige kern. Van de ronde probeer ik nog zaadjes van te oogsten voor de MTFD, maar vooralsnog bloeit deze nog. Ik heb hier weinig hoop op. En wat betreft de Lemon Drop zaadjes - geen idee meer van wie ik die had. Ik noteerde dat eigenlijk nooit. Sinds kort doe ik dat overigens wel, is leuk om feedback over te kunnen geven. Mij is niet helemaal duidelijk of je van bovenstaande planten zaadjes wilt?

Ik geef de voorkeur aan vet van niet-supermarkt/bioindustrie koeien, maar aan koeien die goed zijn verzorgd en lekker de ruimte hebben gehad. Bij een plaatselijke boer of een bioslager. Of bij Joep en Jorieke 😉.

Voor alle zekerheid @rorror , ik ben geen arts en schrijf niemand iets voor. Maar er werd gevraagd naar waar ik het voor gebruik, en de kruidenmix die essiac wordt genoemd wordt nou eenmaal door mensen gebruikt in de strijd tegen kanker en ontstekingsziektes. Dat is geen gezondheidsclaim, maar gewoon een gegeven. Het is destijds zelfs speciaal daarvoor ontwikkeld - door een verpleegkundige nota bene. Dus daar gebruiken mensen het voor. Maar je zult mij niet horen zeggen dat dat dan ook is wat anderen ook zouden moeten doen - ik vind dat iedereen daar vrij in is en zelf verantwoordeliijkheid in draagt. Ik snap niet goed waarom er zo’n heftige reactie - een disclaimer in rood nog wel - komt op een onschuldige vraag en een kort antwoord mijnerzijds in algemene termen. ‘Alarm alarm, gezondheidsclaim,, niet wetenschappelijk bewezen! Overleg met je arts!’ Dat laatste is uiteraard altijd verstandig. En ja, er is geen wetenschappelijk onderzoek gedaan - ja en? Alsof er ooit dat soort wetenschappelijke onderzoek zou gebeuren; aan planten is immers niets te verdienen want daar kun je geen patent op aanvragen. Knappe wetenschapper die dat onderzoek gefinancieerd weet te krijgen. Maar dat zegt m.i. niets over wel of niet werkzaam. Los van claims. Saillant detail is dat in het geval van Essiac de verpleegkundige die dit ooit samenstelde, en die onder toezicht van artsen werkte met uitbehandelde en opgegeven patienten, die ze weer in een betere toestand kreeg, werd gesteund door diezelfde artsen. Tot ze probeerde het ook formeel wetenschappelijk onderzocht te krijgen en vervolgens werd achtervolgd door de staat wegens medisch handelen zonder vergunning. Een lot dat veel mensen heeft getroffen die zich buiten gebaande paden hebben gewaagd en die daarmee bestaande belangen bedreigden. Dat terzijde. Overigens heeft ‘ de wetenschap’ zich wél de geneeskracht van planten, zoals al honderden jaren van generatie op generatie doorgegeven. toegeeigend waar het maar lukte ze chemisch na te maken. Zo gebruikten mensen al sinds mensenheugnis wilgenbast tegen pijn, voor big farma er eindelijk de werkzame stof uit isoleerde en vervolgens als geneesmiddel (aspirine) op de markt bracht. Iets soortgelijks gebeurde bij digitalis en hartmedicatie. Er zijn diverse keeltabletten verkrijgbaar bij de drogist met echinacea vanwege de ontstekingsremmende werking. Mogen we daar allemaal ook niet over praten? Of over dat brandnetel bloedzuiverend werkt en smeerwortel samentrekkend en wondgenezend? Of dat je de jeuk van brandnetels kunt stillen met hondsdraf, dat vrijwel altijd in de buurt groeit? Want: niet wetenschappelijk? Ik heb wel een voorstel. Laten we een forumrubriek geneeskrachtige planten en kruiden ergens openen. Liefst ook eentje over electrocultuur in de moestuin. Dan kunnen onwetenschappelijke wetenschappers zoals ik (serieus, ik bén een wetenschapper) daar af en toe uitwisselen met elkaar zonder dat het direct tot gedoe leidt, en hebben andere mensen hier er geen last van. Mijn ambitie is namelijk wel steeds meer geneeskrachtige planten in de moestuin. En misschien ben ik dan de enige die daar post, dat kan. Ik ben daar wel nieuwsgierig naar. En, zoals een wetenschapper betaamt, wil daar ook wel n=1 studies van maken. Vooral van de electrocultuur, wat in mijn ogen ook een intrigerend iets is. Mijn buurvrouw op de moestuin speelt zelfs Bach voor haar planten. Maar serieus, ik zou het echt jammer vinden als elke opmerking over de geneeskracht van kruiden of kruidenthee of compressen met rode banners zou worden gediskwalificeerd als onwetenschappelijk. Als we dat hier niet eens meer hardop mogen zeggen, waar dan wel?

@hoekman ik heb geen idee welke pompoen je daar hebt, maar hij ziet er wel geweldig uit!

Ja, je lengt het inderdaad aan, het is erg geconcentreerd. Je zet een ruim zes liter thee bij de start, met ongeveer 70 gram gemengde kruiden, dat pruttelt een kwartier, en daarna staat het nog de hele nacht. Ondanks de enorme hoeveelheid water op een relatief klein beetje kruiden is het dan behoorlijk sterk! Maar daarvan gebruikt je dan dagelijks maar 30 ml. (gezeefd), wat je met heet water aanlengt tot een glas thee. Essiac wordt primair gebruikt in de strijd tegen kanker, zowel preventief als curatief, maar het heeft ook een heel goed effect op je immuunsysteem en daarmee op vrijwel elk denkbare kwaal. Ik heb het voor mijzelf gekocht, maar hoop dat Cor er ook iets aan heeft. Wij ouwetjes beginnen wat te haperen (ik iets meer dan Cor, lol).

Oh, leuke stickers! Staat wel mega professioneel zo.

Vanmiddag heb ik 16.5 potje essiac thee staan inmaken. Niet uet maar wel echt precies hetzelfde werk alsof ik jam of pastasaus inmaak. Ondertussen heb ik ook de lawine tomaten staan uitsorteren in bruikbaar, nog na te rijpen en te ‘volgen’ (worden ze rijp of rot), of gewoon direct weg. Van enkele nog goede tomaten heb ik de zaadjes te fermenteren gezet, en zo direct ga ik pastasaus maken in de oven, die vandaag overuren maakt. Tussendoor hebben we er ook nog even broodjes er in opgebakken, en momenteel staan de natte kruiden waarmee ik de essiac thee heb gemaakt in de oven te drogen, zodat ik die kan hergebruiken in creme, catnips en zeep. De te maken sambal moet nog heel even wachten, ik denk dat dat morgen wordt.

Dat klopt. Maar Hoekman geeft ook aan dat hij een aantal specifieke liefst nu wil oogsten. Als je pompoenen verder niet wilt bewaren maar direct verwerken, is het oogstmoment in principe irrelevant. Ik reageerde op dat hij nu wilde oogsten. Mooie oogst trouwens, @Dahli ! Ik kijk er met enige jaloezie naar. Volgens mij hadden wij hetzelfde zaad. Maar klaarblijkelijk niet dezelfde grond en verzorging. Chapeaux!

@Petrasmoestuin ik had GGA ook groengeel er af gehaald. Op de schaal is het geel nog oranje geworden. @hoekman wat let je die laatst gegroeide pompoenen gewoon te oogsten? Als je ze nu wilt gebruiken - waar ik voor het gemak maar even van uit ga omdat je zegt dat je die graag nu wilt oogsten- is dat toch prima?

Als het steeltje verkurkt, zie je dat het indroogt en bruine, droge strepen krijgt. Het is ook een beetje ervaring wanneer hij er dan het beste af kan. Als je te vroeg bent, is de binnenkant van de steel nog te groen. Als je te laat bent, begint hij inderdaad te rotten. Mijn ervaring is dat je na enkele pompoenen het wel in je vingers begint te krijgen. Maar eigenlijk is jet alleen voor bewaarpompoenen belangrijk dat je dat juiste moment kiest. Voor een pompoen die je vrij snel daarna consumeert, is het eigenlijk niet zo erg als de binnenkant van het steeltje nog groen en sappig is. Tip: pluk ze met een stukje tak er aan, dan blijven ze vaak langer goed. En als het lukt met het weer laat ze buiten in de zon nog even narijpen/drogen, dan zijn ze vaak langer bewaarbaar.

Ja, dat heb ik nu ondervonden. We hadden ook Hokaido’s en een groene die veel vroeger waren, maar die hebben nauwelijks wat opgeleverd, een paar kleine pompoentjes maar, net als de courgettepompoen. Op de een of andere manier wilden de pompoenen hier dit jaar niet zo, terwijl we vorig jaar ze niet konden bijhouden. Maar dit jaar hebben we weer een geweldige tomatenoogst. Zo heb je elk jaar successen en mindere gewassen, terwijl je hetzelfde doet. Het is oke, ik ben helemaal tevreden. En wie weet krijgen we toch nog een paar kleine GGA’s. Er zit alvast nog 1 vrucht van formaat aan de plant, die best snel is gegroeid de laatste weken. Met twee weken mooie nazomer in het vooruitzicht heb ik goede hoop voor de kleintjes die nu groeien.

Het is nu toch wel echt einde seizoen. Gisteren was ik heel even op de moestuin om tomaten te oogsten. Het begint er allemaal erg zielig uit te zien. De buitentomaten hadden overduidelijk phytophtora, dus ik heb gered wat er te redden viel. Vanmiddag ga ik de rest weghalen. Ik hoop dat als ik alle blad weghaal, de stengels nog even overleven en de tomaten die er nog aan zitten kunnen afrijpen. Maar ik vrees dat dat wishfull thinking is. Vooralsnog lijken de kastomaten niet aangetast. Maar ik durf ook dat niet met zekerheid te zeggen. Er zit nog veel aan, dus ik hoop! Omdat ik wel moest plukken, heb ik hier nu echt kilo’s tomaten liggen, vooral kleintjes, die nog groen zijn en wel of niet phyto hebben. Dat is nog wel even een klusje de komende dagen, uitzoeken en elke dag controleren welke tomaatjes ziek zijn en welke nog narijpen. Enfin. Alles voor de tomaten! Verder beginnen de zonnebloemen nu af te knakken, en zitten de courgettes en patissons nu volledig onder de meeldauw, en zijn dus ook echt wel aan hun eindje. De pompoenen zijn ook al bijna allemaal overleden, op twee na. De Guatamalan Green Ayote heeft het niet helemaal begrepen want die maakt nu pas opeens als een malle een lawine van stengels met bloemen en vruchtjes aan. Die worden nooit meer een fatsoenlijke maat pompoen uiteraard. Maar de komende twee weken wordt prachtig weer voorspeld, dus we gaan zien hoever ze nog komen. Ik voel pompoensoep van halfrijpe mini-pompoentjes aankomen… En o ja, er groeit ook nog een klein pompoentje dat ik op de valreep nog bij de welkoop had meegegritst. Één vruchtje. Die kan ook wel in de soep 😜. Wat nog wel prima gaat, zijn de kolen, hoewel er enkele zijn gescheurd en gesneuveld. We hebben er eerder ook al lekker van gegeten. De palmkool, russische kool en spruitjes groeien fantastisch. Ook de paksoi doet het prima. Ik overweeg nog wat extra paksoi onder een tunneltje te zetten. Er groeien nog bietjes en zoete aardappel. De prei die ik al meer dan een jaar verwaarloosd in de bakje ergens had staan en nu toch nog maar heb gepoot, is ook aangeslagen. Onverdiende bonus. En uiteraard gaan er straks nog knofloken in. Ik las ergens een experiment met kant- en klare uien planten, die dan in korte tijd scheuten produceren die je als bosui kunt eten. Ik denk dat ik dat nog wel ga doen de komende week. En o ja, er staan nog steeds bonen die nu allemaal aan het indrogen zijn, wat ook de bedoeling was. Zaaigoed voor volgend jaar. Tijd voor een terugblik en de lessen die ik heb geleerd. De belangrijkste is die van de buitentomaten. Ze staan bij ons onder een rek met daarop een afdak, en sommige takken staken daar onder uit. Ik had die laten gaan vanwege meer opbrengst, maar precies op díe takken is de phyto zichtbaar begonnen. Dat is een dure, maar waardevolle les! Zo heb ik uiteindelijk dus mínder opbrengst, omdat alles er voortijdig af moet. Verder heb ik niet te klagen trouwens, want die planten hebben echt onwijs veel opgeleverd de afgelopen weken. Maar volgend jaar ga ik eerder uitdunnen, en rigoreus de uitstekende takken afsnoeien. Helaas ben ik daar echt notoir slecht in. Ik kan dat ook niet goed met zaailingen. Puddinghartje. Maar het moet. En wat ook moet, is meer ruimte tussen de rekken die ik bij de tomaten heb. Nu kon ik er bij sommige stukken helemaal niet bij, erg onhandig met snoeien en plukken. Wat ik ook heb geleerd, is de kousenband niet meer achterin de foliekas te zetten, en ook niet naast een grote plant. Ze stonden dicht bij een komkommer die vrijwel alle voeding wegtrok, en er was ook nauwelijks vruchtzetting (en dus heel weinig opbrengst). Ik vermoed dat dat komt omdat de bloementjes vrij klein zijn, en dat ik ze dus beter vóór in de kas kan zetten, bij de ingang, zodat de bestuivers ze kunnen zien. Wat een grappige vergissing was, was de russiche boerenkool laten drogen aan het tomatenrek. Ik vind nog steeds overal en nergens in de tuin zaailingen russische boerenkool. Daar hebben we alvast geen tekort aan deze winter. Over lessen gesproken: ik had geen idee dat zonnebloemen van die enorme behoeftige planten waren. Werkelijk alles in de buurt, met uitzondering van de andijvie, had te lijden onder hun honger. Ik had twee Yakons tussen de zonnebloemen gezet, maar dat was dus erg dom, want die zijn voor geen meter gegroeid. Maar nu de zonnebloemen de geest geven, beginnen de Yakons alsnog te groeien. Als de nachtvorst nog even wegblijft, hebben we misschien toch nog oogst. In de foliekas in de achtertuin is eigenlijk het meeste mislukt, voornamelijk omdat ik er te slecht voor heb gezorgd. De mungbonen hebben het helemaal niet gehaald, en een aantal hydro-experimenten is eveneens mislukt. De pepers deden het wel, maar de opbrengst was matig. Note to self: regelmatiger kijken en actie ondernemen. En de pepers in het lichtste deel van de foliekas plaatsen, zodat er meer opbrengst is. En: dit jaar heb ik veel te vaak te laat gezaaid (sla, bietjes, spinazie en ga maar door). En door het hete weer en het gebrek aan water op de moestuin was de grond ook hydrofoob, wat de ontkieming van alles ernstig belemmerde. Volgend jaar veel meer olla’s inzetten. Ik kan nou eenmaal niet elke dag op de moestuin zijn. Wat ik ook niet wist: dat naaktslakken dol zijn op Dahlia’s (en zonnebloemen). Ze hadden hier in de achtertuin geen schijn van kans. Ik ga volgend jaar de knollen op de moestuin plaatsen, hopenlijk doen ze het daar beter. In onze achtertuin was het sowieso erg hopeloos dit jaar. Te weinig aandacht voor, en te veel slakken, die zelfs de tomaten opaten. Ieks. Successen waren er natuurlijk ook. De kastomaten (in de foliekas) hebben het ondanks het rare weer goed gedaan, nog steeds wel. Maar ze mogen wel een iets beter voorbereide grond voor komend jaar. Ik had er olla’s tussen gezet en dat was een daverend succes. De planten groeiden gestaag, en zelfs na enkele dagen geen water geven was er geen enkel probleem. Alleen het pad in de kas werd hydrofoob, voor mij een ‘bewijs’ dat de olla’s in de bedden hun werk dus deden. Ik miste dit jaar wel de grote gele vleestomaten, volgend jaar toch de BdL of de HoG zaaien. Buiten waren de yellow pear cherrytomaten volledig ontploft, dat is een blijverdje! Wat een opbrengst, niet normaal. De bietjes waren welliswaar laat gezet maar toch prima gegroeid, en de paarse sperziebonen uit Oostenrijk van de biodoos waren de grootste verrassing. Lekker! En ook een prima opbrengst. En de zaden van de reuzenzonnebloem waren prima bevrucht en heb ik lekker geroosterd. Meer daarvan volgend jaar. De slazak in de achtertuin was dit jaar ook eindelijk - na meerdere mislukte pogingen - een succes. De schaduwplek hielp echt tegen het uitdrogen van de grond. Eigenlijk bevalt ons de slazak zelfs beter dan kroppen zaaien, die toch altijd door de slakken worden aangevreten of met wat pech in de regen staan te verrotten. En dan heb je ook nog maar één krop. Van de zak blijf je gewoon plukken wat je nodig hebt. En de slakken moeten veel meer moeite doen en laten de zak grotendeels met rust. Wel goed opletten dat de grond niet uitdroogt. Maar met de focus op de slazak vergat ik rucola te zaaien, en dat misten we wel. En wat we voor het eerst hadden was mulch onder de grote groeiers, zoals zonnebloemen, courgettes etc. Dat werkte ook erg goed, die houden we er in. Dus. Te onthouden voor volgend seizoen: Buitentomaten goed in de gaten en in toom houden Rekken bij de buitentomaten met meer ruimte plaatsen Grote groeiers als de zonnebloemen apart van ander spul planten, hooguit wat spinazie of andijvie er onder Pompoenen eerder zaaien/opkweken en planten Idem met de yakon en bietjes Rucola en veldsla zaaien! Stapels Olla’s maken in de winter en ook buiten bij alle grote groeiers en onder het tomatenrek plaatsen Kousenband voor in de kas Meer afrikanen zaaien Potten in de achtertuin beter beschermen tegen slakken (en nu alvast in het najaar op zoek naar eitjes!)

En toen was het voorbij voor de buitentomaten. Phyto. Ik heb gered wat er te redden viel aan rijpe tomaten en tomaten die begonnen te kleuren. Morgen alle blad er af en afwachten of er nog voldoende gezode plant is voor de laatste vruchten om te rijpen. Vooralsnog doen de kastomaten het nog goed.

Ja, was hier ook. So be it.

Oh, kastanjes! Jammie jammie. Dat wordt smullen, @Arja !

Ach, balen dames.

Wat een goede truc! Ik ga eens kijken of zoiets met mijn fohn ook lukt.

Of onze-lieve-vrouwe-bedstro als kruiper?

Onze braam doet het meestal wel goed, staat wel redelijk zonnig. Je kan het proberen? Framboos zal ik kijken of ik aangewaaide zaailingen heb, wij hebben niet maar de moestuinburen wel. Ja, die Thai had ik opgezocht. Zag er veelbelovend uit.

Doe ik je een plezier met een stek van een doornloze braam? Ik heb ook aubergine zaadjes voor je; Rosa Bianca e/o White Egg. Of misschien tomaat Black Opal, een kerstomaat die het hier buiten erg goed heeft gedaan vorig jaar, al durf ik geen resisitentie te garanderen. Ik heb wel belangstelling voor zaadjes van de Thai Sun, als deze op tijd is afgerijpt.

@Caatje ik blijk geen zaadjes peppadew te hebben, maar peachadew. Had niet goed gekeken/onthouden. Die doen? Als je echt graag peppadew wilt, zo uit mijn hoofd heeft @Arja die.

Ovenschotel met bloemkool (yay, eindelijk gelukt!), tomaten mix, courgette en knoflook, verse kruiden, alles uet. Toevoegd uit de winkel een prei, wat restjes vleeswaren en kaas. Heerlijk.

Wil je een verrassingsmix of per kleur? (Nb niet afgeschermd dus geen garantie)

Hier velden vol Hedera rondom ons moestuincomplex. Als het niet lukt @Mellie geef ff een seintje, dan kan ik wel een stukje oppotten.