henkg

De tweede serie raap-uien ligt te drogen, en de druiven- en appelwijn staat nog na te gisten: Buiten drogen gaat niet met het nattige weer, in schuurtjes geen goede plek (die moet ik eens opruimen), dus maar in de woonkamer. Minder handig als je kleine kinderen hebt, of als VT-wonen bij je langskomt voor een foto shoot. Mij stoort het niet, voor een paar dagen. De geraapte aardappelen en de eerste serie uien staan nog even na te drogen vóór ze de schuur in kunnen, en het wijnpersje kan nog niet opgeborgen: Raap resultaat 2017: 70 kg prima aardappelen, en 30 kg prima uien. Beetje teveel, ik zal wat meenemen naar de MTFD. Mijn raap topic: aardappelen-rapen-t19036-30.html#p360095 Nieuw projectje: karper bereiden (niet UET, maar UES: Uit Eigen Sloot): Deze (een kleine 50 cm, woog 2 kilo) heb ik weer teruggezet. En nu ik er eentje wil vangen voor de pan (bad helemaal perfect zeepvrij gemaakt en deels gevuld), bijten ze niet! Toch zitten er veel, in alle maten, ook de hele kleine 1e jaars. Continuïteit verzekerd, ook al vang ik er een stuk of tien. Najaarsdingetje. De saffraan staat inmiddels boven de grond. Snel gaat dat, pas 4 weken geleden de kurkdroge bolletjes geplant, zeker 10 cm diep. Edit, nakomertje: De stoofpeertjes Gieser wildeman zijn rijp! Bij kantelen lieten ze vrij makkelijk los, breukvlak was nog wel sappig groen. Laagstam boompje, nu 3e seizoen, dit seizoen de allereerste bloesem, vruchtjes, en oogst. Ze hebben een blosje, de pitjes zijn allemaal zwart, en de smaak is rauw al goed zoet. Ze zijn eigenlijk al iets rijper dan diegenen die ik voorheen in de supermarkt kocht. Ze zijn fors aan de maat: Blij. Echt blij, want ik ben helemaal gek van stoofpeertjes. De eerste probeerkilo staat nu net op (beetje water, schepje suiker, beetje rode wijn, beetje port, heel klein snufje peper en een nog kleiner snufje zout, plus een klein laurierblaadje). Nog ongeveer drie uurtjes wachten ... Er hangen er nog wel erg veel (50 a 60 stuks) aan dat ene kleine boompje. Terwijl ik dacht gedund te hebben tot ongeveer 40 stuks. Wellicht toch niet voldoende gedund, volgend jaar een beurtjaar? Je leest het, je begrijpt het, maar toch: door schade en schande leer je het meest.

Gisteren voor het allereerst uien geraapt. Dat uien rapen heb ik nog niet echt onder de knie. Toch een leuk beetje, ongeveer 10 kilo. De tweede helft van het veld zal nu ook wel gedaan zijn, dus vandaag weer even gaan kijken, en “studeren” … Edit za 11:00u: Nu in 20 minuten ongeveer 20 kilo. Ik begin de goede plekjes te herkennen. Want alles scannen op dit veldje van 400 x 200 meter: met een scanbreedte van 2 meter is dat 40 kilometer lopen. Op sportschoenen op asfalt schijnt dat in 2:02:57 u te kunnen, niet op laarzen in de natte klei. Goed uitgerekend, RobO? Aardappels rapen, daar ben ik nu –als 3e jaars “student” redelijk handig in. Langs de randen / even kijken of er ergens een slordige overstort is geweest / speciale aandacht voor plekken waar de rooimachine uit het spoor gelopen is (daar blijven soms ruggen met aardappels mooi staan, een kleine spitvork of pootschepje is dan wel handig). En anders op naar een ander veldje.

Uit nieuwsgierigheid naar het verschil tussen eetbare en niet (goed) eetbare aardappels: Vaktermen: Consumentenaardappel: kun je eten Pootaardappel: voor vermeerderen Zetmeelaardappel: voor industriële verwerking tot heel veel, maar veel minder/niet geschikt voor directe consumptie (Fabrieksaardappel: onjuiste term, kan zowel zetmeel- als consumentenaardappel zijn) Dan weet je nog niks, als je niet via de boer te horen krijgt om welke soort (en liefst ook welk ras) het gaat. In Zeeland (klei) blijken vrijwel uitsluitend consumentenaardappels te worden geteeld. In veengebieden vaak (ook) zetmeelaardappelen. (Bron: https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/1998/39/de-veelzijdige-aardappel) Het gaat hier om het aantal bedrijven, niet om volume verhoudingen. In met name Drenthe en Groningen heb je dus beduidend meer kans dat het om zetmeelaardappelen gaat.

Cupcakeje: Ja. Genoteerd, 4 stuks. Ik hoef niks terug.

Gisteren ging buur R. wat druiven persen, al eerder gekneusd en een aantal dagen met gist gestaan. Ik was er bij, en ik keek er naar: Duidelijk genoeg zo, Jet?

Youtube kent twee links. De gewone, en de "delen" link. Als je die "delen" link kopieert, en -m.b.v. de groene youtube knop binnen ons forum- voorziet van tags, dan krijg je dit: Met tags, maar om het als tekst leesbaar te maken met accolades ipv rechte haken: {youtube}https://youtu.be/_0DmU_jGw1Y{/youtube} Met tags rechte haken:

Eetbaar? Ze zien er uit als Agria, ze smaken als Agria. ("Het ziet eruit als een eend, het kwaakt als een eend, dus dan zal het wel ...") Buur G. had ze al geprobeerd, vond ze prima. Toch ook zelf eentje gekookt en gegeten, met alleen een beetje roomboter: prima. Niet zo lekker als Opperdoezer ronde (mijn favoriete aardappel), wel een heel stuk lekkerder dan b.v. Sarpo mira. Een prima kook / patat / puree aardappel. Iets minder voor schijfjes bakken, daarvoor (ook) is de Opperdoezer ronde mijn absolute favoriet: is perfect krokant te bakken, met behoud van de lichte kleur. Na de positief verlopen smaaktest ben ik nog even teruggegaan. Nu ca een mud (70 kg) in totaal: Voor mezelf, voor stadse familie, en wellicht een gedeelte voor de oogsttafel. De allergrootste woog 700 gram, misschien iets voor het record topic.

Bit, ik wil graag -van de oppottafelfoto- 2 a 3 stuks elk van de twee meest linkse. Ruilmateriaal: klein flesje rood (druif) + klein flesje wit (appel), pas komend jaar leverbaar.

Eergisteren zat ik even achter in mijn tuin, aan de sloot. Met hengel, suikermais (uit eigen tuin) als aas: Ongeveer 48 cm, prachtig gave vis (boerenkarper). Deze heb ik teruggezet. Eetbaar?: “Veel graten”, “grondsmaak”, “levend in bad met schoon water”, “moten/filets in melk; in azijn”. Karper schijnt in Oost-Europa een delicatesse te zijn, o.a. bij het Kerstdiner. Iemand ervaring mee, en tips? PS. Er zitten er ruim genoeg. Hier een schooltje dat aan het flaneren is:

Even gerekend: bij een omtrek van 110 cm is de inhoud van een bol 22 liter. Nu is het geen zuivere bol, maar een inhoud van 22 liter komt misschien aardig in de buurt. (Ik hoef de fles niet)

We zijn een jaar verder. "Aardappels telen, dat moet je niet doen. Dat moet je láten doen" (vrij naar Wim Sonneveld) Zonet een klein half uurtje geraapt: Een kleine 30 kilo, waarschijnlijk Agria. En allemaal gaaf. Prima voor o.a. patat, de grootste weegt 450 gram. Iets om vanaf nu in de gaten te houden, uien, ook dichtbij: En dan is het oester(raap)seizoen ook weer aangebroken. Wees niet te snel jaloers: de dichtstbijzijnde grote supermarkt is 15 km van huis. Mocht je plannen hebben om in jouw omgeving te gaan rapen: eerst vragen (hier hoeft dat niet), en beslist nooit rapen als ze nog bezig zijn. Daar hebben de boeren een enorme hekel aan.

Automatisch bewateren, aangesloten op de waterleiding? Er is altijd een kans dat dat ontregeld raakt. Gevolg: wateroverlast. Buiten niet zo erg, binnen wel, zeker als je een paar dagen niet aanwezig bent. Neem Blumat mee in je overwegingen https://www.blumat.nl/product/blumat-probeerset-met-vatdoorvoer/ Vijf sensoren is misschien net te krap. Drie stuks per bloembak van 60 cm zal wel gaan, dus bij twee bloembakken evt. één losse sensor erbij bestellen. Terzijde: elke sensor is apart af te regelen. Werkt zonder stroom, zonder tijdklok. Bij uitdrogen zullen de druppelaars gaan druppelen, dat stopt automatisch als de grond vochtig genoeg is. De werking: Als je een watervat (emmer?) als toevoer gebruikt, heb je bij een calamiteit nooit meer dan die inhoud over de vloer. Misschien acceptabel in de bijkeuken. Ik zou het niet doen in de woonkamer. Daar is dit misschien een optie: https://www.blumat.nl/product/blumat-kamerplant-set-5-x-kleine-blumat-art-12500-3-x-blumat-xl-art-12502/ De “buiten” variant werkt echter beter.

Aldi snoeischaar, een Felco-2 namaak voor 6,99, vanaf za 23-09: https://www.aldi.nl/aldi_snoeischaar_48_5_26358_44927.html Na een seizoen gebruik: ding bevalt mij prima, maar messen zijn niet RVS. Lijkt mooi en makkelijk dat RVS, maar RVS is zeker niet het ideale messenstaal. Minder geschikt voor kleine handen, dus misschien eerst even proberen/passen.

Hier nog een stuurman die aan wal staat: Als je nou eens de warme was uitgiet in een platte vlakke bak (metalen ovenbak of zo?) en daarna, als het half gestold is, er diepe strepen (voren) in trekt met een mes (dat eerst strak omwikkelen met huishoudfolie?) dat zou je misschien mooie breuklijnen kunnen krijgen, zoals bij een chocolade tablet. Dat bakblik is misschien na 2 a 3x in de vaatwasser weer schoon.

Behoorlijk nat daar, maar als ik hier kijk: http://www.knmi.nl/nederland-nu/klimatologie/maand-en-seizoensoverzichten/lopende_maand Onderste keuze, neerslagkaart. Dan hebben ze omgeving Alkmaar nog wel meer te klagen ...

Niet bij mij, maar bij buur R. staat deze bananenplant: In maart gezaaid, dit jaar. Staat vol op de zon, beschut. Ik ben verbijsterd, groeit een bananenplant altijd zo snel? (soort onbekend, zaad is meegenomen van Tenerife)

Mooie time lapse van kiemende VVV zaden: Echter: dat kiemen hoeft echt niet op cotton wool (watten). In een potje met een geschikt medium (b.v. onbemeste turf) gaat het ook prima. Deze heb ik een kleine 7 weken geleden gezaaid: 5 mm hoog, 8 mm breed. Wel met supervers zaad, een week ervoor geoogst. Met ouder zaad kan het kiemen beduidend langer duren.

De laatste drie Uchiki Kuri kunnen er binnenkort af: De Butternut schiet nog niet erg op: De knolselderij gaat heel goed. Ik laat er minstens eentje zo lang mogelijk staan, voor het record topic: Aardbeienstekken kunnen groot genoeg de winter in: Zomerstekjes van braam Triple crown. Tot nu toe drie uit vier, en die vierde komt misschien ook nog wel: Grappig dat ze uit het onderste oog groeien, niet uit het bovenste oog. De wijn. Rood staat na te rijpen. Wit (van appel) had een gestokte gisting (geen bubbels meer, toch nog zoetig). Wat extra gist, van een andere soort, heeft de gisting weer op gang gebracht: Rood gaat naar een wat koelere en donkerder kamer. Wit blijft nog even in de woonkamer, voor de temperatuur en om de gisting in de gaten te houden. De twee lege flessen links blijven leeg, die gebruik ik voor het oversteken. Aanstaand weekeinde nog even met het persje langs buur R, om nu blauwe druiven te persen, daarna kan het persje de winterberging in. Het hoge waterpeil. Het water is gelukkig snel gezakt. Goed voor mijn nog te oogsten Gieser wildeman en grote tuinkruiden, die vlak aan de waterkant staan:

Simpel druivenpersje. Maten: 6L, 12L, 18L. Ik heb de kleinste gekocht. (als je met Google zoekt op 'druivenpers 6 liter dan vind je genoeg aanbieders. Prijs: ca. 50,-) Te groot is onhandiger dan iets te klein: de draaistang kan niet lager dan de bovenkant, zodat er bij een niet volle pers veel afstandsblokjes in moeten. 13 kg appelpulp ging in 2x, 11 kilo druiven in 1x (alleen de pulp ervan) want het vrije sap hoeft er niet in, dat kun je vooraf uitzeven. Voor kleine porties, minder dan een paar kilo, lijkt mij ook dit kleinste persje niet echt geschikt. Een sapcentrifuge of zo lijkt me dan veel handiger. Werkt prima, vind ik. Duurzaamheid: alle onderdelen zien er degelijk en stevig uit, Na nu 3x gebruik kan ik daar op dit moment verder niets over melden. Geen ervaring met zo'n rete dure pers, doen die het beter? Of verhitten (stoomextractor) een negatief effect heeft op de smaak en/of sapopbrengst: dat weet ik niet. Bij wijndruiven is het in ieder geval "not done" Aanstaand weekeinde gaat er bij buur R. weer geperst worden. Als het ervan komt maak ik misschien een filmpje ...

Bij gebruik van een sapcentrifuge of stoomextractor blijft de pulp in de machine achter, achteraf persen is dus niet nodig. Vorig jaar heb ik de appelpulp uitgeperst in een panty-been. Niet te veel in één keer, anders kun je niet goed –met schone! handen- knijpen. Even gedoe, ging redelijk goed. Dit jaar heb ik een heuse wijn/vruchtenpers aangeschaft (heel kleintje, low budget model, ca 55,-). Mijn 12 kg appelpulp moest wel in 2x. Bij druiven gaat er veel meer in 1x, want het vele sap hoeft niet in de pers, alleen door een zeef. Foto persje: https://www.moestuinforum.nl/blogs/entry/4588-de-eerste-wijndruiven-geplukt/ Gebruik bij druiven: blog/henkg/druiven_geperst_jam_zaad_voor_volgend_jaar_b-6957.html Gebruik bij appel: blog/henkg/winter_is_coming_b-6965.html Kort filmpje van buur R.: http://henkg.myds.me/weercmx/AppelsPersenRianne.MOV Mijn idee: eerst even oefenen met de invries en ook de pulp methode. Als je ruim genoeg appels hebt: elk 2 kg of zo. Dan weet je wat je later te wachten staat. Ik zeg zeker niet dat het zo moet, alleen dat ik (ook een beginner) het zo gedaan heb. Betere manieren? Ik hoor ze graag.

"ook veel appels die voor de varkens worden gebracht". Wat hebben die beesten het toch goed bij jullie. Ze krijgen cider! paarlen voor de zwijnen. Wel serieus: je gebruikt dus een stoomextractor. Dan (denk ik) hoef je je veel minder zorgen te maken om aangetaste stukken, al dan niet met levende of dode beestjes erin. De stoom desinfecteert dan. En stomen zal ook de celwanden stukmaken, dus pecto-enzym lijkt me dan overbodig.

@Jet: PB gelezen, briefpost komt eraan ... Invries-methode: lijkt me op zich nuttig, maar bij veel meer dan een paar appeltjes (zoals in de test) duurt het volgens mij vreselijk lang voordat alles weer op kamertemperatuur is. Pas dan kan het enzym erbij, en weer later de gist. Alletwee doen ze het pas goed bij ongeveer 20 graden. Kans op rare rotting, infecties. Ik denk dat “mijn” manier (keukenmachine) wel zo handig is. Naast een sapcentrifuge, maar daar heb ik geen enkele ervaring mee. Klokhuizen, pitten en steeltjes: die moeten eruit, net zoals erg aangetaste delen. Ik heb zo’n partensnijder, met een snijrondje in het midden voor het klokhuis. Nog nooit gebruikt, want mijn (krijg)appels zijn vaak aangetast. Vooraf opkuisen doe ik op het handje, met een schilmesje. Klokhuis en aangetaste stukken eraf. Jorieke is hierin wat makkelijker, misschien heeft zij gavere appels? Gist. Ik zou –van de gisten die je op voorraad hebt- je meest verse kitzinger reinhefe all purpose gebruiken. Wel is het zo dat aanbevolen wordt om de dichte zakjes in de koelkast te bewaren, dus geen garantie dat ie het nog goed doet.

Toegevoegd: Rode bes Jhr van Tets, 2x. Ca 80 cm hoog (*), excl. bak. Ik houd niet van rode bessen.

Hele appels? Kan, als je ze eerst invriest, maar lees eerst hier; https://www.moestuinforum.nl/topic/20463-basisbeginselen-wijncider-maken-wil-je-meer-weten/ Nadeel: ruimte in vriezer, energieverbruik, tijd (ca 48u invriezen + 24u+ ontdooien) Voordeel: na ontdooien lijkt stampen voldoende om te pulpen (zelf niet geprobeerd) Luc Volders gebruikt ook hier nog pecto-enzym. Lijkt mij –bij grotere hoeveelheden- een beetje lastig, omdat pecto-enzym zijn werk pas echt goed doet bij temperaturen van 20+ graden, de appels moeten dus eerst weer op kamertemperatuur komen. Ik gebruik nog steeds de pulpmaak (keukenmachine) + pecto-enzym methode. Die bevalt mij goed (geen ervaring met een sapcentrifuge, want die heb ik niet). Appels (zonder klokhuis en slechte plekken) in de keukenmachine (met het grove sikkelmes), porties in een emmer storten (steeds deksel erop, tegen vliegen en bruin worden). Tussenresultaat is een compact geheel. Niet nattig, vrijwel niet te roeren met een lepel. Daardoor slecht uit te persen. Dan pecto-enzym erdoor roeren / spatelen. Na 24u bij kamertemperatuur: een lekker natte, soppige brij. Dan persen (pers / kaasdoek / panty), en gist erbij. Ik kom zo aan ongeveer 70% gewichtsprocent sap. Ik heb nog wel wat pecto-enzym over, voor 20 a 30 liter pulp. Is nu nog goed, over 11 maanden niet meer, gaat dus toch weg. Kan ik naar je opsturen …

De research & development afdeling is ermee aan de slag gegaan. Voor kleinere vruchten: Links: Netlon gaaszakje, had ik al, voor druiventrossen (https://www.vreeken.nl/803510-bescherming-oogstopslag-netlon-gaaszakken) Rechts: Uiennetje (moet nog wel aangeregen) (Ik had dit jaar (nog) geen pruimen, en als ik ze had: laagstam, dus ik zou erbij kunnen ...)